2 juli 2009

Bedenkelijke Wetenschap - Marcel Hulspas

In't kort:
Marcel Hulspas bekijkt in dit boekje de wereld van de pseudowetenschap: die tak van wetenschap die, ongehinderd door argumenten of falsificatieprincipes, allerlei theorieën en kennis produceert. Denk aan UFOs, buitenaards leven, alternatieve geneeswijzen e.d.
In dit boek kijken we vooral naar de onzin van dit soort wetenschap en ook kort naar waarom die pseudowetenschappn dan toch populairder zijn dan zou mogen.

Mijn oordeel:
Het uitgangspunt van dit boek is uiteraard goed: ontkrachten van de 'argumenten' van de pseudo-wetenschap en onderzoeken wat de aantrekkingskracht ervan is. Alleen: het boek is nogal warrig en er ontbreekt een duidelijke structuur. Een uiteenzetting wordt vaak onverwacht onderbroken door een voorbeeld, wat niet echt opbouwend werkt. Ik leer ook niets nieuws hier.

Dit boek blijkt een kortere versie te zijn van een lijviger encyclopedie over de pseudowetenschappen. En dat merk je er ook aan. Het lijkt wat op knip- en plakwerk. Trouwens: ook de eindredactie van het boek liet te wensen over, af en toe ontbreekt een woord waardoor zinnen niet kloppen.

Kortom: leuk uitgangspunt, slordig uitgewerkt. Ik bleef op mijn honger zitten.

Eindoordeel:
*1/2


1 juli 2009

Losing Nelson - Barry Unsworth

In't kort:
Charles Cleasby is een eenzame, oude man. Alles in zijn leven staat in het teken van zijn grote held Horatio Nelson (die van de column), een van de grootste Britse helden ooit. Cleasby is er zelfs van overtuigd dat hij en Horatio parallelle levens leiden.

Dit boek toont Cleasbys pogingen om de ultieme hagiografie over Nelson te schrijven, waarbij hij alle negatieve zaken ook wil kunnen verklaren als positief. Het maakt hem stilaan gek.

Mijn oordeel:
Dit boek is tegelijk een psychologische studie van Charles Cleasby als bijna een geschiedenisles over Horatio Nelson. In Groot-Brittanië door iedereen gekend, hier, althans bij mij, veel minder bekend.

Dit maakt het al zeker een interessant boek. En net als in Sacred Hunger wordt het geen saaie geschiedenisles. Het kaderverhaal van Cleasby toont voornamelijk een zielige, wat autistische man die zo opgaat in zijn idolatrie van en spiegeling aan Nelson, dat negatieve zaken die hij oppikt over Nelson zich direct vertalen in zenuwaanvallen.

Leuk is hoe Unsworth ook de 'gewone mens' aan het woord laat over Nelson, in de figuur van Miss Lily, de typiste die hij heeft ingehuurd om zijn boek te helpen schrijven. Die gewone mens heeft het in deze tijd niet zo heeft begrepen op het heroische alleen maar vindt ook dat die helden van weleer soms gewoon onbeschofte boeren waren en weleens manieren konden geleerd krijgen, held of geen held.

Een intrigerend, leerrijk boek, en een goede karakterstudie ook, bovendien mooi geschreven met een traagheid die me wel beviel.

Eindoordeel:
***

24 juni 2009

Amsterdam - Ian McEwan

In't kort:
Na de crematie van hun beider liefde van hun leven Molly Lane, doen levenslange vrienden Clive Linley en Vernon Halliday elkaar een dure belofte: als een van hen ooit zo zwaar ziek wordt als Molly, dan moet de ander voor euthanasie zorgen.

Op dit moment zijn ze echter in de fleur van hun leven en beiden schijnbaar op weg naar hun defining moment, Clive als componist van een symfoniewerk voor het millenium (het boek speelt zich af in 1998) en Clive staat op het punt zijn sterkste move als eindredacteur te plaatsen. Ze gaan m.a.w geschiedenis schrijven.

Mijn oordeel:
Dit boek is lekker opgebouwd. We zitten steeds in de hoofden van de beide personages en daar zien we voornamelijk dat hun vriendschap toch barsten vertoont, ondanks hun dure beloftes aan elkaar. Hun niets ontziende ambitie en ook hun onwankelbaar geloof in hun eigen genialiteit zorgt voor spanningen. McEwan doet geen moeite om de karakters van deze mannen bloot te leggen en de lezer zelf een oordeel te laten vellen. En die lezer is toch wel behoorlijk in de war: wat moet ik nou denken van die gasten?

Het hele boek door wordt ook een soort van spanning opgebouwd, waarvan je 90% van de tijd niet weet waarom of waardoor die er is (het gaat niet om een cliffhanger of zo, maar de spanning komt puur door de taal op je over, het is de sfeer...). Het einde is dan ook een verrassing, al zou je kunnen zeggen dat het er zat aan te komen. Dat echter de details leiden tot dit einde en de rest van het verhaal vooral diende als omkadering, vond ik goed gedaan.

Het boek heeft ook de perfecte lengte. Was het langer, dan waren de personages te karikaturaal geworden, nu zit de balans precies goed.

Eindoordeel:
****

18 juni 2009

Burning Bright - Tracy Chevalier

Genre: historische roman

In 't kort: Engeland eind 18e eeuw. In Frankrijk is de revolutie in volle gang en de engelsen zijn bang dat deze beweging hun kant op komt. Ze moeten de troon in stand houden en de franse sympatisanten korthouden. Eén van deze sympatisanten is beroemd dichter en schilder William Blake (1757–1827).
We krijgen een inzage in zijn leven en werk doordat Chevalier ons meeneemt in het dagelijks leven van Blake's buren: de familie Kellaway. Na de dood van hun zoon beslist de familie van het engelse platteland naar Londen te verhuizen. En dat is behoorlijk wennen. Ze komen echter al snel in aanraking met verschillende mensen. Zo sluit zoon Jem vriendschap met straatmeisje Maggie. Door een aantal gebeurtenissen komen de kinderen Kellaway in nauw contact met de Blakes. Zo maken ze (en wij als lezer) kennis met zijn werk.

Mijn mening: Ik vind de opzet van Chevaliers boeken erg origineel en effectief. Het verhaal draait altijd om een historisch persoon, maar dit is nooit het hoofdpersonage. Dat zijn gewone mensen die in aanraking komen met die historisch persoon. Dit is haar vast recept voor al haar historische romans (o.a. ook Girl With a Pearl Earring) .
Dit boek vind ik echter wat minder geslaagd. Het duurt behoorlijk lang voordat alles op gang komt en je echt in het verhaal zit. Pas op de helft van het boek, na 150 pagina's, begint het allemaal te lopen en enigszins te boeien. Naar het eind toe wordt het beter en beter. Toch vind ik een half goed boek geen goed boek. Ik heb echter wel zin gekregen om één van de vermelde biografieën van William Blake eens te lezen. Zijn kunstwerken en gedichten heb ik zeer leren waarderen tijdens mijn studie Vergelijkende Kunstwetenschappen.

Eindoordeel:
***

Jackson's dilemma - Iris Murdoch

Genre: roman

In 't kort: Edward en Marian staan bijna op het punt om te trouwen. Hun vrienden en familie hebben zich verzameld op landgoed Hatting Hall. De nacht voordien wordt Edward echter verrast door een briefje van Marian. Ze kan onmogelijk met hem trouwen.
De gasten zijn in alle staten en beginnen een zoektocht naar haar. Waar is ze en waarom heeft ze haar huwelijk op het laatste moment gecancelled?

Mijn mening: De achterflap van het boek boeide me wel: een afgelast huwelijk, zoektocht naar de achtergrond en een butler (de Jackson uit de titel) die hierbij in een dilemma komt. Wat zou daar allemaal achter zitten? Het verhaal stelde me echter zwaar teleur. Het bleef ontzettend oppervlakkig: mensen die zich zorgen maken en dit continu uiten, die steeds bij elkaar over de vloer komen, van hot naar her rennen om Marian te zoeken. Maar héél lang gebeurt er eigenlijk niets. Ook het "dilemma" van butler Jackson is niet zo interessant. De iets diepere laag waarin de verhoudingen tussen de verschillende mensen en het mysterieuze maar sympathieke karakter van Jackson wordt bestudeerd, kunnen de oppervlakkigheid van het verhaal helaas niet redden.
Gelukkig lees ik in recensies dat dit één van de laatste en ook één van de minste Murdochs was. Tijdens het schrijfproces leed ze blijkbaar al aan Alzheimer. Misschien moet ik toch eens een van haar eerdere boeken lezen zoals "The Green Knight".

Eindoordeel:
*

17 juni 2009

De Brug - Geert Mak

In 't kort:
Geert Mak neemt ons mee op een korte (geschiedenis)trip over de Galata brug in Istanbul.

Mijn oordeel:
Geert Mak mag niet gezien worden als een doorsnee historicus. Door het steeds combineren van het menselijke met het feitelijke en door meer de plaatselijke mensen aan het woord te laten, leer je een land of een plaats op een meer persoonlijke manier kennen. En dat werkt hier even goed als het werkte in de andere hier beschreven boken van Mak en in de mooie TV-reeks "In Europa" (moet het boek ooit ook eens een keer lezen).

Dit is het boekenweekgeschenk van 2007, wat over het algemeen steeds een wat dunner boekje is. Ook hier is dat het geval, waardoor dit zeker niet als een stadsgeschiedenis moet worden gezien, maar als een lekker lezend sfeerbeeld van een van de bekendste bruggen die al sinds eeuwen het multinationale, multireligieuze (en andere multieze) karakter van Istanbul bepaalt.

Misschien dus wat te kort, maar een zeer aardig tussendoortje.

Dat we onlangs nog in Turkije op vakantie waren (zij het ver van Istanbul) maakt het uiteraard allemaal wat relevanter.

Eindoordeel:
****

10 juni 2009

The Story of Forgetting - Stefan Merrill Block

In't kort:
Abel is een oude, gebochelde man die eenzaam is achtergebleven in de oude boerderij in Texas.
Seth is een 15-jarige jongen die naast de gebruikelijke lasten van de puberteit ook moet leren omgaan met een moeder die hij stilaan aan het verliezen is aan early-onset Alzheimer, een ziekte waarbij Alzheimer zich al op vrij jonge leeftijd manifesteert. Het verwerkingsproces van Seth bestaat erin op zoek gaan naar de roots van zijn moeder.

Het enige aanknopingspunt zijn de verhalen van Isidora, een mythische plek waar er geen verleden is of toekomst, alleen heden.

Mijn oordeel:
Dit is verre van een slecht boek. Abel en Seth zijn goed uitgebouwde personages en als lezer voel je je best verbonden met deze twee. Je komt ook wel wat te weten over deze (voor mij althans) onbekende ziekte. Alleen bleef ik aan het einde een beetje met een dubbel gevoel achter: aan de ene kant leek het boek wat te traag en te lang, terwijl ik net zo goed dacht dat er best nog meer uit te halen viel en het dus best wat langer had mogen zijn. Bepaalde onderdelen, zoals de geschiedenis over de verspreiding van de ziekte naar Amerika, die heel boeiend waren, zijn wat te kort afgesneden. Andere ideeën duren dan weer wat te lang. Terwijl nog andere ideeën worden aangesneden maar dan schijnbaar vergeten worden. Er zat, kortom, meer potentie in dan er uiteindelijk is uitgekomen.

Het boek deed me qua stijl aan een aantal boeken denken die ik zeer goed vond. Het heeft wat van Everything is Illuminated (Jonathan Safran Foer) maar ook van Middlesex (Jeffrey Eugenides) maar haalt niet de kwaliteit van deze twee. Omdat ik deze twee boeken ook tijdens het lezen als een soort van voorbeeld meenam, was het boek ook net niet meeslepend genoeg.

Maar goed, de schrijver is nog piepjong en dit is toch een sterk debuut.

Eindoordeel:
***

28 mei 2009

Freakonomics - Steven Levitt & Stephen Dubner

In't kort:
In Freakonomics bekijken econoom Steven Levitt en journalist Stephen Dubner een aantal trends en tendenzen door de bril van een econoom, te weten puur en alleen gebaseerd op feiten en nummers. Ze komen daardoor op andere antwoorden dan de experts geven op vragen als: waarom daalden de misdaadcijfers in NY spectaculair in de jaren '90?

Mijn oordeel:
Het uitgangspunt van dit boek is leuk: wat blijft er over van de waarheid van zogenaamde experts als we ze gaan meten tegen de harde cijfers? Maar het is te mager en de onderwerpen (los van het reeds vermelde misdaadcijferverhaal) te nietszeggend en ook te zeer op Amerikaanse leest geschoeid om zeer lang te boeien.
Daarnaast ben ik licht allergisch voor het in heel het boek aanwezige betweterige toontje dat wordt gebruikt evenals de verheerlijking van de geclaimde rebelse en tegendraadse visie op economie van Steven Levitt.

Dat heeft toch een beetje het effect dat je als lezer de indruk krijgt dat ze inderdaad alles aan een kritische blik onderwerpen en niet zomaar wat aannemen (iets wat we kunnen toejuichen) maar dat ze zichzelf daarbij vergeten (minder toe te juichen). "Kijk eens wat wij weer ontdekt hebben."

Aan de andere kant toont het boek weer aan dat wij als mensen ons wat al te graag een mening laten aanmeten en ons graag scharen achter makkelijke, gangbare theorieën. 

Eindoordeel:
Leuk voor thuis bij de koffie, genre "Zeg, wist jij dat...." "Joh, echt waar?"
**1/2

27 mei 2009

On Beauty - Zadie Smith

In't kort:

Het boek volgt de familie Belsey in Wellington, USA. Howard is een universiteitsprofessor gespecialiseerd in het werk van Rembrandt. Kiki is zijn vrouw. Samen hebben ze drie kinderen.

Howard is een blanke Brit, terwijl Kiki een zwarte Amerikaanse is (and a big momma too!). 

Recent zijn de zekerheden in het gezin aan het wegvallem: Howard heeft Kiki bedrogen en zijn positie aan de universiteit komt onder druk te staan als zijn grote rivaal en in alle opzichten tegenpool Monty Kipps gastcolleges komt geven in de Spring semester.

Howard Belsey's reactie op tegenslagen is vooral grijpen naar de wijn, wat hem in weer meer compromitterende situaties doet belanden. 


Mijn oordeel:
Het is best een leuk boek, maar de auteur maakt m.i. net iets te vaak de keuze om er een kwinkslag of iets grappigs van te maken. Howard Belsey is wel heel erg onnozel af en toe en als je zijn personage ziet, is het verbazingwekkend dat hij pas na 30 jaar huwelijk zo onnozel is geweest zijn vrouw te bedriegen.

Terwijl er best een aantal goede thema's in het boek zitten: zwart zijn in de US en de UK, gemengde gezinnen, liberale opvoeding tegenover strenge opvoeding (Zadie Smith vindt duidelijk de liberale beter, ook dat idee wordt iets te duidelijk (en daadoor karikaturaal) gepushed). Thema's als overspel, wat is kunst,  het opgroeien als zwarte jongere, racisme... worden wel behandeld, maar onvoldoende diep om mij echt te raken.  

Maar het las best vlot, was bij momenten grappig en af en toe raakte het wel een snaar. Ik miste alleen het beetje het doel van het verhaal, wist niet goed te plaatsen waar de auteur uiteindelijk naartoe wilde. En of het nou een komedie wilde zijn of net een ernstig boek. Ik vrees dat ik dit boek dan ook snel vergeten zal zijn.

Eindoordeel:
***

26 mei 2009

De welwillenden - Jonathan Littell

Genre: historische roman

In 't kort: Max Aue, SS-officier, vertelt zeer nauwgezet over zijn professionele bezigheden en privéleven tijdens WOII. We beginnen in Rusland waar hij eerst in de Kaukasus en vervolgens in Stalingrad in dienst is. Zijn taak daar is om te rapporteren over de mentaliteit van de duitse soldaat. Hij maakt de jodenvervolging en genocide van zeer dichtbij mee (=gruwelijke fragmenten).
Door zijn goede connecties met een aantal hooggeplaatste heren maakt hij promotie. Hij wordt verantwoordelijk voor een verbeterde arbeidsinzet van de Joden en bezoekt daarvoor de concentratiekampen (=opnieuw gruwelijke fragmenten). Hoe langer hoe zeker merkt hij dat er aan de opmars van Duitsland een einde komt, totdat het helemaal gedaan is.

Mijn mening: Dit is een grandioos boek. Je krijgt een zéér minitieus verslag van WOII, gezien vanuit het perspectief van een hooggeplaatste nazi. Waarom werden de Joden vervolgd? Hoe kunnen mensen anderen zoiets aandoen? Is de mens in wezen slecht? Allemaal vragen die opgeworpen worden en een mogelijk antwoord krijgen.
De eerste 100 pagina's (van de 962) waren behoorlijk taai om door te komen. Het verslag is zo gedetaillleerd (Littell heeft 5 jaar research gedaan) dat je geneigd bent om het boek weg te leggen. Maar juist die nauwgezetheid werkt op een gegeven moment verslavend en bijna hypnotiserend. Je zit zó in het verhaal dat het echt allemaal als een film aan je voorbij komt. Je leest vlot door.
Niet alleen het bredere oorlogs- en vernietigingsperspectief interesseerde me. Juist ook de persoonlijke, nogal afwijkende, kant van deze verteller is ontzettend intrigerend. Waar hij in zijn professionele leven één van de weinige hoge nazi's is die zich enigszins kan inleven in de vijand, is hij in zijn privéleven een behoorlijk verknipt figuur.

Eindoordeel:
****1/2

De literaire kring - Marjolijn Februari

Genre: roman

In 't kort: Wanneer Teresa verneemt dat één van haar ex-klasgenootjes een bestseller heeft geschreven, raadt ze haar man aan het te lezen in de literaire kring waar hij toe behoort.
Al snel merkt ze dat de leden van deze kring, waaronder haar vader, het boek vermijden. Als duidelijk wordt dat de schrijfster het dorp binnenkort zal bezoeken, wordt de reden achter deze "boycot" langzamerhand bekend. Daarmee wordt meteen het superioriteitsgevoel van haar "weldenkende" medemens onterecht verklaard.

Mijn mening: Dit verhaal bevat veel interessante lagen. De relatie van Teresa t.o.v. haar ouders en man, het geheim dat achter de schrijfster schuilgaat, de ethische kwesties die door de verschillende personages worden aangehaald, de vraag wat we eigenlijk aan al dat intellectueel gezwam hebben.
Je moet in dit verhaal veel zelf invullen en dat maakt het lezen boeiend en aangenaam. Op het moment dat je het boek uit hebt en dichtslaat is het nog niet afgelopen. Je moet nog even alles verwerken en interpreteren. Knap werk!

Eindoordeel:
****1/2

Resturlaub - Tommy Jaud

Genre: humoristische roman

In 't kort: Pitschi wordt omringd door vrienden die beginnen te settelen: huisje, boompje, ring, kindjes.
Wanneer zijn eigen vriendin laat weten ook die kant met hem op te willen, breekt het angstzweet hem uit. Hij wil dit leven niet!
Op het moment dat hij met zijn vrienden op vakantie naar Mallorca vertrekt, is hem de maat vol. Hij wil zijn leven veranderen en verzint een list om niet mee te hoeven gaan. Hij besluit daarop zijn dagen elders te gaan slijten.

Mijn mening: Ik dacht nog maar eens een boek in het duits te lezen. Dat had ik al niet meer gedaan sinds de leeslijst tijdens de middelbare school.
Mijn moeder heeft dit boek een paar jaar geleden op onze vakantie op Mallorca gelezen en vond het zeer kömisch. Ondanks dat het lezen in het duits am anfang een beetje wennen was & zeer langzaam ging, raakte ik er aan gewend en begon het verhaal steeds toller te vinden. Ideale Urlaublit.

Eindoordeel:
***

25 mei 2009

Indische Duinen - Adriaan Van Dis


In't kort: op de achterflap staat 'De in Nederland geboren zoon van een Indische familie wordt in een sfeer van verzwegen leed opgevoed. Zesenveertig jaar later breekt bij hem de woede over zijn familie los. Dan worden leugens ontrafeld, familiegeheimen boven tafel gebracht, rekeningen vereffend en oude wonden opengereten.'

Mijn oordeel: ik las dit boek omdat ik me nog herinnerde dat dit boek maanden aan de kop van de bestsellerslijsten heeft gestaan rond '94-'95, en dat wekte mijn nieuwsgierigheid. Het verhaal begint met het overlijden van een zus van de ik-verteller en de begrafenis, waarna hij stukje bij beetje de familiegeschiedenis ontrafelt. Vooral zijn problematische relatie met z'n vader kwelt hem nog steeds, hij gaat zelfs oude kampgenoten (vader zat tijdens de 2de WO in een Jappen-gevangenenkamp in Maleisië) opzoeken om 'in het reine te komen' met papslief. Maar dat lukt slechts met mondjesmaat.

Naast de familiegeschiedenis wordt ook de relatie tussen Nederland en z'n Oost-Aziatische koloniën in de 50s en 60s uitgespit, en dat was blijkbaar niet altijd even mooi. Nederlanders die na de Oorlog terugkwamen uit de Overzeese Gebieden werden met de nek aangekeken en moesten hun nieuwe leven van niks heropbouwen, zonder noemenswaardige hulp van de overheid.

En je krijgt een mooi beeld over hoe het leven was op Java en dergelijke tijdens en na de Japanse Invasie, een stuk geschiedenis waar we hier heel weinig over weten.

Leuk boek, vlot geschreven ook, en het einde deed echt even schrikken. Good read.

Eindoordeel: ****

13 mei 2009

Thinks... - David Lodge


In't kort:
Ralph Messenger is een professor in Cognitive Science aan de Gloucester University en een notoire rokkenjager op buitenlandse conferenties.
Helen Reed is een aantrekkelijke jonge vrouw die onlangs en onverwacht haar man heeft verloren. Zij is schrijfster en wordt voor een semester de visiting professor of creative writing op dezelfde universiteit.
Het boek behandelt hun beider visie op consciousness, hij in een experiment waarin hij letterlijk zijn stream of consciousness opneemt met een voice recorder en zij in een dagboek.

Ralph is van dag 1 gecharmeerd door Helen maar heeft met zijn vrouw een silent agreement dat hij niet in de 'achtertuin' rotzooit (in het buitenland mag het wel).

Mijn oordeel:
David Lodge doet basically in elk boek hetzelfde: een academische en literaire achtergrond en dan verschillende culturen en stijlen tegen elkaar afzetten zodat hij aan deconstructie kan doen. We krijgen dus een verdoken les in literatuur en literaire techniek en in dit boek een uitgebreide behandeling van zijn thema voor dit boek: het menselijke (onder)bewustzijn.
Ik heb een aantal van zijn boeken met veel plezier gelezen, maar nu begint het op te vallen dat zijn opbouw steeds dezelfde is en dat (ik spoil de plot meteen even) de protagonisten toch steeds bij elkaar in bed belanden.

Heb er verder niet zo heel veel over te zeggen. Mocht dit mijn eerste Lodge zijn, vond ik het vast leuker. Toen ik nog met volle moed Germaanse deed en literaire navelstaarderij een leuk tijdverdrijf leek, vond ik dit ook veel leuker (gniffel gniffel doe je dan).

Eindoordeel:
*1/2

Kingdom of Ashes - Robert Edric

In 't kort:
We zijn 1946. De Nuremberg trials gaan van start. In de schaduw daarvan ondervraagt brits legionair Alex Foster andere, 'kleinere' mogelijke oorlogsmisdadigers in een klein dorpje ver van al deze mediadrukte.
We leven mee met de Duitsers die na de oorlog moeten leren leven met het verlies (niet alleen van de oorlog, maar vooral van hun dierbaren, hun huizen (door de alloze bombardementen), hun waardigheid en ga zo maar door.
Je ziet hoe de plaatselijke probeert om weer een normaal leven te gaan leiden en hoe ze samenwerken met de Britse 'bezetters' om stilaan weer een leven op te bouwen.

Mijn oordeel:
Mijn wat vage samenvatting van het boek verraadt het al enigszins: de oorlog en hoe de mensen na de oorlog met die verschrikking omgaan is een zeer mooi thema, maar in dit boek komt het me net allemaal wat te weining tot uiting. Het wordt mijns inziens te clichematig uitgewerkt en is hier en daar ook voorspelbaar. We zijn ondertussen met zijn allen overtuigd dat ook de Duitsers zelf slachtoffers waren na de oorlog en dat er vooroordelen zijn over de omgang tussen Duits en Brits (of Amerikaans). Dat wordt hier stevig in de verf gezet. De Amerikanen in het verhaal zijn te, ja, 'Amerikaans' (luid, oppressive en ze doen wat ze willen), je hebt daarnaast de rechtschapen Engelse dokter die binnenkort eindelijk naar huis mag, maar, je raadt het al, op het laatste moment door zijn te eerlijke hart zichzelf in de penarie helpt. En de Russen, ja, die drinken en zijn monsterlijk (zit ook weer een kern van waarheid in en de Russen waren ook grote slachters in WOII, maar wordt hier te makkelijk geportretteerd). Te stereotiep vanuit een Brits standpunt geschreven, dus.

En dat nekt het boek. Het doet wat denken aan de mindere Vlaamse series van die tijd. Beetje oubollig en stoffig. 

Het boek heeft goeie bedoelingen, absoluut, maar weet ze niet in een vlotte stijl om te zetten. Terwijl dat met zo'n thema echt wel zou kunnen.

Eindoordeel:
Misschien sta ik gewoon te ver af van de oorlog om dit te apprecieren...
**1/2

11 mei 2009

De Kamer Hiernaast - Dimitri Verhulst


Genre: (auto?-)biografische verhalenbundel

In't kort: een verhalenbundel waarin Verhulst zijn ik-personage (hij doet het uitschijnen dat het autobiografisch is, maar dat wordt nergens letterlijk gezegd) laat vertellen over zijn jeugd. In een achttal episodes doorkruist hij samen met ons zijn jeugd. De eerste vaderkesdag (vader ligt in het hospitaal nadat hij dronken van de trap is gevallen), zijn eerste liefde (hij was 7, en verliefd op nichtje Gina), zijn jaren op het internaat en uiteindelijk zijn samenwonen met Marieke passeren de revue.

Mijn oordeel: de onderwerpen zelf doen niet echt iets speciaals met je, laten je niet kapot achter, of zo. Al is het wel leuk dat Verhulst een generatiegenoot is en sommige details net daarom herkenbaarder zijn.

Maar die taal, man, hoe krachtig en meeslepend. Mensen die me kennen, weten dat ik het moet hebben van onderwerpen, niet van de manier waarop ze verpakt zijn. Daarom ook prefereer ik een slecht geschreven maar meeslepend verhaal boven een bijzonder mooi beschreven maar flauw scenario.

Dit boek is het allereerste waar zich dat omdraait. De verhaaltjes zijn best leuk, en normaal gezien had ik daar 3 sterren voor over gehad. Maar Verhulst zuigt je zo mee met z'n vlotte taal, z'n sarcastische kwinkslagen, dat je het boek echt niet kan wegleggen.

Vandaar dus...

Eindoordeel: ... een dik verdiende ****1/2. Dit smaakt echt naar meer.

4 mei 2009

Patriot Reign - Michael Holley


Genre: iets als 'het leven zoals het is: het American Football-team' ?

In't kort: de auteur volgt het American Football-team New England Patriots (toevallig één van mijn twee favoriete teams), en meer in het bijzonder zijn coach Bill Belichick gedurende drie seizoenen. We maken het kampioenenjaar 2002 mee, het gevreesde 'season after', en het seizoen 2004, waarin de Patriots opnieuw de SuperBowl wonnen. Ondertussen krijgen we een beter beeld van de werking van een succesvol football-team, de auteur neemt ons mee achter de schermen van de draft, de contractonderhandelingen en de vetes tussen de teams, coaches en spelers onderling.

Mijn oordeel: qua inhoud kan ik over dit boek niet veel slechts vertellen. Het boek brengt wat het beloofde: een blik achter de schermen van een contender in een grote Amerikaanse sport. Coach Belichick, door vriend en vijand een football genius genoemd, wordt van dichtbij geportretteerd met al zijn goeie en slechte kantjes. We maken mee hoe de coaches hun team opbouwen, wedstrijden voorbereiden en hun aanvallende en verdedigende patronen uittekenen en aanpassen aan de tegenstander van dat moment. Daarenboven brengt de auteur duidelijkheid over enkele controversiële beslissingen tijdens die periode van drie jaar. Dat het hier over mijn favoriete Pats gaat, zal het eindoordeel uiteraard ook in de goeie richting duwen...

Alleen spijtig dat het taalgebruik van de auteur af en toe niet is wat het zou moeten zijn, en zo de aandacht van de inhoud weggetrokken wordt. Zinnen niet 'afmaken', bijvoorbeeld, of zonder duidelijke overgang van de os op de ezel springen. Vervelend, soms zelfs storend. Het lijkt alsof dit boek snelsnel bij elkaar moest worden geschreven, terwijl de auteur toch een bekend Amerikaans sportjournalist is, columnist voor Boston Globe en in de ESPN-sportshow Around the Horn heeft meegedaan.

Binnenkort staat een vergelijkbaar boek op het leesprogramma, van de gevierde sportschrijver Halberstam. Benieuwd of dit boek de vergelijking zal doorstaan.

Eindoordeel: ***1/2 (een halfje erbij omdat de inhoud zo leuk was)

27 april 2009

De Partner - John Grisham


Genre: (legal) thriller

In't kort: Patrick Lanigan is een jong succesvol advocaat, net als partner toegetreden tot een bekend advocatenkantoor in Biloxi, bij New Orleans. Iets later echter komt hij om het leven bij een smartelijk ongeval, zijn lijk wordt zwaar verbrand teruggevonden in zijn uitgebrande wagen. Twee weken later verdwijnt 90 miljoen dollar van de rekening van het advocatenkantoor, en lijkt het er stilaan op dat het niet Patricks lijk is dat werd teruggevonden. Talloze vragen uiteraard. Waar is Patrick ? Heeft ie het geld ? En wiens lijk lag dan wel in de auto.

Twee jaar later wordt hij teruggevonden in Brazilië. Maar hij lijkt alles tot in de puntjes uitgekiend te hebben en wordt zowaar vrijgesproken. Alles geregeld, behalve dan de liefde, die laat zich niet zomaar regelen...

Mijn oordeel: dit is geen genre dat ik veel lees, maar verandering van spijs doet eten, zegt het spreekwoord, en af en toe kan zoiets er wel in. Uiteraard moet je geen tot in de puntjes uitgewerkte personages verwachten, maar wel een leuke, spannende plot, die je af en toe verbaasd doet opkijken. En dat is wat Grisham hier tevoorschijn tovert. Patricks verdwijntruc wordt stukje bij beetje onthuld, terwijl we ook het verloop van zijn proces van nabij volgen. Knap in elkaar gestoken dus, al mist het boek wat diepgang. Maar een verrassend eind, dat zeker wel.

Eindoordeel: ***1/2 (een halfje erbij voor het einde. had ik echt niet zien aankomen...)

24 april 2009

Netherland - Joseph O'Neill

In't kort:
We volgen Hans Van Den Broek, een Nederlander die via Engeland (daar werk gevonden en getrouwd) uiteindelijk zijn Engelse vrouw en het grote geld achterna gegaan is naar New York. Dit verhaal speelt zich af na de gebeurtenissen van 11 september 2001,  die leiden tot een herevalueren van Hans' huwelijk, waar ondertussen een zoontje Jake aan is toegevoegd. Hans blijft achter in NY terwijl zijn vrouw en hun zoontje terug naar London verhuizen.

Hans verblijft in het Chelsea hotel, omdat ze niet terug willen naar het centrum van NY . We volgen Hans die in Brooklyn en in het Chelsea hotel een aantal vreemde mensen (onder andere Chuck Namkissoon) tegenkomt. Dit boek gaat voornamelijk over hoe je je steeds buitenstaander kunt voelen, omringd door velen.

Mijn oordeel:
Het boek is mijns inziens te ambitieus. O'Neill probeert met een veelheid aan symboliek en metaforen uit te drukken wat Hans voelt en hoe hij in de wereld staat. Het komt daardoor heel erg hoogdravend over. Er gaat geen pagina voorbij of we hebben een simile of metafoor gekregen of een uiteenzetting over vanalles en nog wat. 'Kijk eens hoe geleerd ik ben'. 
Dat zie je ook in het taalgebruik. Het is heel erg, nou, 'literair'. De zinnen zijn door een vakman geconstrueerd eerder dan dat ze uit de pen gevloeid zijn. Het klopt daarom ook niet: Hans, een niet native speaker, die zinnen uit die je alleen met behulp van een aantal dikke woordenboeken zou kunnen beginnen te verstaan. Bijvoorbeeld: "I was torn between a ridiculous loathing of this obdurate wintry ectoplasm and an equally ridiculous tenderness stimulated by a solid's battle against the forces of liquefation". Met andere woorden: de sneeuw smelt...
Allemaal mooi en literair en er is niets mis met eens wat andere woorden gebruiken en zaken groter uit te beelden dan hun direct empirische waarneembaarheid (zie je wat het doet? Ik begin ook al pompeuze zinnen te schrijven!) maar het effect hier is dat het afstand creëert: ik geloof niet dat dit Hans (een Nederlander) is die dit zegt (terwijl hij echt wel de verteller is). Iemand die Engels niet als moedertaal heeft, beheerst de taal niet op deze manier.

Los daarvan voelde ik me nergens emotioneel betrokken bij het verhaal, noch bij de personages die het bevolken. En er gebeurt ook niets dat me meesleepte.


Veel mooischrijverij die echter weinig emotionele respons van de lezer teweegbrengt en in de weg staat van een goed verhaal. Alles is weliswaar tekst, maar hier toch wel héél erg.

Oh ja, en ook heel wat over cricket...

Eindoordeel:
Ik vond mijn eindoordeel in het boek zelf. Bijna op het einde zegt Hans: "We all disappoint, eventually". Daar ben ik het sowieso mee eens, en dat geldt zeker ook voor dit boek.
**

20 april 2009

Een spaans hondje - Rascha Peper

Genre: roman

In 't kort: We volgen Victor Clarijs en zijdelings zijn broers Felix en Jasper, na de dood van hun moeder. Ze hebben alle drie zo hun eigenaardigheden. Victor ooit opgenomen in een kliniek en genezen door de potjes caramelpudding van moeders, Felix lijdend aan Gilles de la Tourette en Jasper narcist en notoir schuinsmarcheerder.
Wanneer Victor, toch al steeds meer in zichzelf gekeerd, op een dag verdwijnt vraagt de familie zich af wat er is gebeurd...

Mijn oordeel: Het beroep van broers Victor en Jasper: zandsculpturen bouwen, de"genezing" van Victor destijds: de caramelpudinkjes van moeder en nog meer van die bijna onwaarschijnlijk dingen die misschien toch ook wel in het écht zouden kunnen. Het zijn details in het verhaal, maar ik vind ze zo charmant en vooral verassend. Het is ook tekenend voor de ietwat bizarre mensen die ten tonele verschijnen. Ze zijn stuk voor stuk interessant en dragen het verhaal, vooral omdat er eigenlijk niet écht een verhaal is. Het zijn een aantal mensen bij elkaar die iets met elkaar te maken hebben en dingen met elkaar doen, maar dat wordt (helaas) niet zo uitgewerkt. Er bleven voor mij een paar losse eindjes hangen: de mevrouw die Victor steeds per ongeluk opbelt, broer Jasper en zijn minares...Wat is er met hen gebeurd?

Eindoordeel: ***1/2

16 april 2009

Inconceivable - Ben Elton

In't kort:
Sam en Lucy proberen zwanger te geraken. Sam is een programmadirecteur bij de BBC, Lucy werkt voor een artiestenagentschap. 

Het boek start op het moment dat Lucy, op aanraden van wat zweverige vrienden en publicaties, voorstelt dat zij en Sam allebei hun emoties en ervaringen allebei in een (apart) dagboek bijhouden.

We volgen dus letterlijk hun  gedachten gedurende het hele proces. 

Mijn oordeel:
Ben Elton is een schrijver van komedies. Bij eerdere boeken van hem had ik na het tweede boek de indruk dat het truukje uitgewerkt was. Zo echter niet bij dit boek.  

Ondanks het misschien wat zware thema, dat zich aan de andere kant weer heel erg leent voor over the top parodieën, is de grootste kracht van dit boek zijn 'balans'. Een balans tussen komische en ook best echt ontroerende passages, een balans tussen de mannelijke (Sam) en vrouwelijke visie (Lucy). En die balans is doorgedreven in heel het boek. Nu, ik ben uiteraard een man en denk misschien onterecht dat Ben Elton de vrouwelijke kant van het verhaal goed heeft belicht, al licht hij op het eind van het boek zelf al enigzins toe hoe hij dan vermoedelijk aan die vrouwelijke visie is geraakt. De mannelijke kant, waar ik dan hopelijk wel een beetje verstand van heb, is in ieder geval raak beschreven. Nog maar eens blijkt dat mannen af en toe (nou: vaak) emotionele idioten kunnen zijn, zonder soms te beseffen dat het zo is en waarom we idioten zijn. Uiteraard worden hier, voor het komische effect, bepaalde apsecten wat dikker in de verf gezet, maar ook daar weer toont Elton zich meester in de beperking.

En net daarom is dit boek treffender én grappiger dan zelfs Dead Famous of Chart Throb.

Wat wikipediawerk onthult dat Elton en zijn vrouw zelf ook via IVF zwanger zijn proberen te worden. Dit verklaart de wat, ja, tedere aanpak misschien. Wat tederder dan we van Elton gewend zijn. Waar een komedie vaak wat afstandelijker is, leefde ik hier echt mee met beide personages.

Minpuntjes: de dagboekstijl  begint af en toe wat te vervelen, maar zeker niet te zeer. Op het einde moet het ineens ook zeer snel gaan, terwijl het hele boek uitblonk in het vasthouden aan een gezapig tempo. Er moesten nog wat losse eindjes opgeraapt worden, lijkt het wel.

Eindoordeel:
Ben Elton is een briljante observator van menselijk gedrag. Tegelijk (pijnlijk) confronterend en hilarisch.
****

15 april 2009

Interpreter of maladies - Jhumpa Lahiri

Genre: korte verhalen

In 't kort: Dit boek bevat 9 korte verhalen over mensen uit/in India. De verhalen gaan over de levens van deze mensen, de gebruiken in hun cultuur en hun manier van aanpassen aan een nieuwe (Amerikaanse) cultuur.

Mijn mening: Wat ik merk bij korte verhalen is dat als ik er eenmaal "inzit" het verhaal al weer bijna afgelopen is. In 2 van de 9 verhalen "zat" ik al heel snel. Deze grepen me ook echt aan. Aan het einde van het eerste verhaal "A Temporary Matter" moest ik op het einde wat traantjes wegpinken (irritant als je dan in een trein vol forenzen zit). De andere verhalen grepen me minder aan. Dat kan eraan liggen dat "korte" verhalen" gewoon echt niet zo mijn genre is, maar ook aan het feit dat ik steeds in een redelijk drukke trein heb zitten te lezen. Met een roman of een tijdschrift hou ik dan mijn concentratie wel vast, maar met (deze) korte verhalen véél moeilijker. Dus: even geen verhaaltjes meer voor mij.
Een écht eindoordeel kan ik dan ook moeilijk geven, omdat de conditie waarin ik las verre van optimaal was.

14 april 2009

Man in the dark - Paul Auster

In't kort:
August Brill is een oudere man die na een auto-ongeluk in een rolstoel is beland. Hij woont bij zijn gescheiden dochter en haar dochter, wiens vriend recentelijk brutaal vermoord is.

August lijst aan slapeloosheid en fantaseert in het donker van de nacht een verhaal over een alternatief Amerika waar na de verkiezingen van 2000 een burgeroorlog is uitgebroken. Owen Brick, het hoofdpersonage in dit verhaal, is uit de echte realiteit naar de andere relaiteit 'getransporteerd'. Hij krijgt de opdracht om de bedenker van de oorlog te liquideren.

Mijn oordeel:
Na het Timbuktu débacle wilde ik weten of dat boek een uitzondering was of dat ik zelf begon te lijden aan een soort Auster-moeheid. Na dit boek blijkt datTimbuktu weliswaar een uitzondering is (in dat het totaal niet boeide) maar dat er toch ook wel wat Auster-moeheid is. 

Ook hier herkennen we zijn gekende stijl en zijn gekende thema: tussen fictie en realiteit is er een dunne scheidingslijn. Hier is die wat dikker gemaakt door August het verhaal te laten verzinnen maar in het tweede deel blijkt toch weer dat alle thema's uit het verhaal gevoed werden door de realiteit van Brick zelve en het gebroken leven van zijn dochter en vooral zijn kleindochter. Het tweede deel van het boek legt vooral het eerste deel uit. En dat is jammer, komt een beetje schoolmeesterig over. 

Het verhaal in het verhaal, over het alternatieve Amerika, vond ik dan weer heel erg goed, maar August (= Auster) besluit er abrupt mee te stoppen om te focussen op de realiteit.

Daarnaast blijft de stijl van Auster voor mij er een waar ik mij steeds thuis in voel: het loopt binnen als een kop warme chocolademelk op een koude winterdag.

Eindoordeel:
Ik heb het gevoel dat er meer had ingezeten.
***

9 april 2009

Critique of Criminal Reason -Michael Gregorio

Genre: Historische detective

In't kort:
In 1804 wordt Hanno Stiffeniis, op koninklijk bevel, gevraagd naar Königsberg te gaan om een aantal mysterieuze moorden op te lossen. Deze moorden worden gezien als daden van de Duivel, een theorie waar Hanno, een adept van Kants rationalisme, niet van overtuigd is.
Hij wordt in zijn zoektocht bijgestaan door Koch, een ijverige assistent in het leger en door Kant zelve.

Mijn oordeel:
Critique of Criminal Reason is een behoorlijk zware titel voor wat eigenlijk een detective is. In deze detective wodt dan ook getracht,  naast de taditionele speurtoch naar de moordenaar, een extra laag in te bouwen waarin wordt gekeken naar een meer mentaal niveau: bestaat er zoiets als de criminele rede. Dat is ook waar Kant zijn rol speelt. Aan de ene kant zorgt zijn rationalisme ervoor dat er op een rationele, weldoordachte manier naar sporen en motieven wordt gezocht. Aan de andere kant is het een fiosoof die onderzoek naar die criminele rede.

Het is een best spannend boek en voldoet aan alle regeltjes van de kunst wat betreft detectives. 100% overtuigd ben ik echter niet. Net als bij wel meer detectives, wordt ook hier soms een vondst of een conclusie uitgesteld, om een clifhanger effect te creëren. Als je dan het antwoord al doorhebt, tja... ik wil niet slimmer zijn dan de detective in het boek. Ik zie dan te veel het spel dat de schrijver speelt met de lezer. Ik wil verrast worden.
En dan zie je ook dat de personages voldoen aan de regeltjes: Hanno is de onervaren, soms wat naïeve speurneus, Koch zijn betrouwbare Watson en Kant de obligatoire mad professor. Dat neemt toch een beetje de betovering weg. En da's jammer, want het boek brengt verder aangenaam leesplezier en zit goed in elkaar.

Eindoordeel:
Al bij al een goeie detective die wat meer diepgang brengt dan je doorgaans verwacht bij dit soort boeken. Ideaal voor de vakantieperiode.
***

2 april 2009

The Boys From Brazil - Ira Levin

In't kort:
In Brazilië start een groots plan van Dr. Mengele om het Arische ras weer op de kaart te zetten om na de val van het Derde Rijk alsnog een Vierde Rijk te verwezenlijken. Een aantal andere oud-Nazi's worden ingeschakeld om 94 schijnbaar ordinaire mensen om te brengen op vastgestelde tijdstippen.
Yakov Liebermann, opspoorder van gevluchte Nazi's om ze voor het gerecht te brengen, geraakt bijna per ongeluk op de hoogte en gaat op onderzoek.

Mijn oordeel:
Dit is een lekker ouderwetse en spannende thriller. Het plan van Mengele is krankzinnig en het Nazi-gevaar is voor iedereen bekend genoeg om als dreiging door de tekst te sijpelen en je als lezer vast te houden. Het is ook allemaal volgens de regels van de kunst opgebouwd: beetje bij beetje wordt de puzzel opgelost en op het einde volgt dan de climax. En om af te sluiten nog een cliffhangertje dat je nekharen overeind doet staan.

Ik kende het verhaal al enigzins (van de film en omdat het best een bekend boek is) maar ondanks dat bleef het tot het einde een boeiende thriller. Ondanks dat het boek al best oud is, komt het verhaal of de stijl nergens gedateerd over. Je hebt het boek ook zo uit. 

Eindoordeel:
Lekker spannend boek.
**** 

30 maart 2009

The Plot against America - Philip Roth


Genre: min of meer fictieve autobiografie

In't kort: Roth vertelt zelf zijn wedervaren tussen juni 1940 en oktober 1942. In de presidentsverkiezingen haalt de anti-semiet Charles Lindbergh (jaja, de beroemde piloot) het nipt van uittredend president Franklin D. Roosevelt, een ontwikkeling die door de joden in Newark (waar Roth en zijn familie wonen in de joodse wijk) met argusogen gevolgd wordt. En wat zij vreesden, gebeurt ook: Lindbergh probeert op een geniepige manier de joden te laten verkassen naar getto's in het Zuiden van de VS, terwijl hij vriendschapsbanden aanknoopt met de nazi's en zelfs Von Ribbentrop uitnodigt op een etentje-onder-vrienden. In verschillende steden ontstaan pogroms, tot Lindbergh, die nooit te beroerd was om zelf piloot te spelen, opeens van de aardbol verdwijnt. Even breekt pandemonium uit, maar de meer gematigde First Lady kan de rust laten weerkeren, en bij de daaropvolgende presidentsverkiezingen kan Roosevelt het laken wel naar zich toe halen.

Mijn oordeel: Het uitgangspunt is geniaal: hoe zou de (Amerikaanse) geschiedenis eruit hebben gezien, mocht Roosevelt de presidentsverkiezingen van 1940 verloren hebben van Charles Lindbergh ? We volgen een erg turbulente periode, gezien door een achtjarige joodse jongen, die het nog niet allemaal kan plaatsen. Philip vertelt honderduit over alles wat hij hoort, ziet en meemaakt, terwijl hij ook nog te kampen heeft met de normale opgroeiproblemen (meisjes, ambetante ouders, vriendjes die hij liever kwijt dan rijk is).

Enig minpunt: je gelooft eigenlijk nooit dat het de achtjarige Philip is die vertelt, maar de oude Philip, die terugkijkt op deze periode. Immers, het taalgebruik en de zinsbouw zijn veel te gesofisticeerd, soms zelfs iets té (zinnen van vijf à zes regels, met gedachtenstreepjes en komma's galore, daar draait Roth zijn hand niet voor om) om uit de pen van de jonge Philip te komen.

Maar verder mooie karakteropbouw van de verschillende hoofdpersonages, onverwachte plotwendingen en een knap beeld van hoe de joodse gemeenschap nooit zijn fundamentele angst van zich af kan werpen.

Eindoordeel: ****

29 maart 2009

Alice in Wonderland - Lewis Caroll

Genre: een klassieker!!!

In't Kort:
Alice duikt een konijn achterna in een konijnenpijp en ontdekt daar een zeer wonderlijke wereld met pratende dieren en tot leven gekomen spelkaarten. Ze duikelt met deze dieren van het ene bizarre verhaal in het andere.

Mijn oordeel:
De belevenissen van Alice zijn best vermakelijk en spannend. Het zit daarnaast vast tjokvol met de verwijzingen die de literaire intelligentsiae er in al die jaren in hebben gevonden, maar dat soort informatie verandert zelden of nooit mijn leeservaring en is ook niet het voornaamste wat ik zoek in een boek. Ik heb het gelezen zonder er bij stil te moeten staan dat het een klassieker is.

Zonder dat alles, wordt het hele verhaal op den duur behoorlijk enerverend en was ik blij toen Alice uit haar droom ontwaakte.

Through the looking glass heb ik er niet bij gelezen.

Eindoordeel: leuk voor als ik later kinderen heb.
**1/2

26 maart 2009

De sekse paradox - Susan Pinker

Genre: non-fictie

In 't kort: In dit boek gaat deze ontwikkelingspsycholoog op zoek naar antwoorden op de vraag waarom vrouwen op school gemiddeld gezien succesvoller zijn dan mannen, maar wanneer het daarna op werk aankomt dit omdraait (de sekse paradox)
Dit doet zij door de biologische verschillen (hormonen, hersenen) en het verschil in gedrag onder de loupe te nemen. Kwantitatieve (statistieken) en kwalitatieve (interviews) onderzoeksresultaten wisselen elkaar af. De resultaten en conclusies zijn interessant en eenduidig. Er zíjn tal van duidelijke verschillen die invloed hebben. Zo zijn vrouwen over het algemeen* minder extrinsiek gemotiveerd (geld, aanzien) en zoeken zij andere zaken in hun werk die hen gelukkig maken (ze zijn dan ook gelukkiger in hun werk). Ze zijn minder competitief ingesteld, hebben minder zelfvertrouwen (terwijl ze even goed presteren) etc...Dit zou er o.a. voor zorgen dat er in het huidige arbeidsbestel minder "succesvolle" vrouwen zijn.
*= ik zeg hier met nadruk "algemeen", want het is belangrijk te vermelden dat het hier om gemiddelden gaat. Vrouwen onderling en mannen onderling kunnen sterk van elkaar verschillen!

Mijn mening: Dit is een onderwerp wat mij mateloos boeit. De vraag naar de sekseparadox stel ik mij al een tijd. Het boek geeft mij daar een aantal antwoorden op. Mijn conclusie is dat er inderdaad verschillen zijn (so what), dat "succes" momenteel een tamelijk "mannelijke" definitie heeft en dat met name de arbeidswereld is ingericht op hoe "mannen" de wereld zien (vrouwen werkten tot voor kort immers nauwelijks). Dit soort zaken zullen moeten veranderen willen wij een evenwichtigere wereld creeëren. Een wereld zonder kredietcrisissen veroorzaakt door megalomane macho's!
Kortom: Het boek heeft mij een aantal nieuwe inzichten gegeven. Zeer verlichtend!

Eindoordeel:
****1/2

Timbuktu - Paul Auster

In't kort:
Mr. Bones is de trouwe viervoeter van Willy Christmas, een landloper die het licht heeft gezien. We zien door de ogen van Mr. Bones hoe Willy zijn laatste adem uitblaast en hoe zijn ziel naar "Timbuktu" gaat (de benaming in dit boek voor het hiernamaals). Vervolgens zien we hoe mr. Bones nog iets van zijn hondenleven probeert te maken en terecht komt in een schijnbaar leuk, jong gezin. Ook daar merkt mr. Bones dat het niet altijd rozengeur en manenschijn is en gaat daarom op zoek naar zijn eigen Timbuktu.

Mijn oordeel:
Ik ben een fan van Auster en in de andere boeken die ik van hem las, werd ik steeds meegezogen in het verhaal en voelde ik me betrokken bij de personages. In dit boek slaagt hij daar niet in. Ik begrijp niet goed waar hij heen wilt met dit boek behalve dan eens een boek schrijven waarin niet een mens maar een hond de verteller is.

Mja...

Het wordt nooit echt meer dan een stijloefening en een andere manier om te kijken naar dood en vergankelijkheid. De delen waarin Willy nog leeft zijn regelmatig wat saai, zelfs. Op het moment dat Mr. Bones aan zijn tweede leven begint, wordt het wat beter en de personages worden wat rijker, maar het overtuigde me allemaal niet.

Eindoordeel:
Woef en boek toe.
*1/2

23 maart 2009

Soul Circus - George Pelecanos

Genre: Crime novel / detective

In't kort: Privé-detective Derek Strange en zijn partner Terry Quinn doen onderzoek naar informatie die de verdediging van Granville Olliver, de ongekroonde drugskoning van Washington D.C., in zijn rechtszaak zou kunnen helpen.
Als een andere onderzoeksopdracht ertoe leidt dat een onschuldige vrouw vermoord wordt, worden Strange en Quinn persoonlijk betrokken in deze zaak.

Mijn oordeel: Dit is het derde boek van Pelecanos dat ik las en het tweede met detective Derek Strange. Net als Pelecanos' andere boeken, zijn dit niet zomaar rechttoe, rechtaan detectives maar ook sociale pamfletten over de schrijnende toestanden in Washington D.C., de sociale ongelijkheid en de verblindende aantrekkingskracht van het 'blitse' drugsmilieu op de (zwarte) jeugd.

Het is alweer een goed, spannend boek dat leest als een trein. Voor een bespreking waarom, kijk dan bij mijn andere besprekingen van Pelecanos. 

Alleen: in dit boek vond ik het allemaal net wat te dik aangezet, wat te voorspelbaar. Derek Strange krijgt plots wat teveel heldhaftige trekjes, ineens. Waar in Drama City en Hell to Pay het allemaal bijna als een ooggetuigenverslag overkwam, zie ik nu wat meer stijloefeningetjes. Daardoor geraak je als lezer toch minder betrokken. 

Toch is Pelecanos een aanrader voor wie van de huidige lichting rauwe Amerikaanse politie-series houdt: geen compromissen, de harde waarheid.

Eindoordeel:
***

13 maart 2009

Anna - Annejet van der Zijl

Genre: biografie

In 't kort: Een (meesterlijke) biografie over Nederlands bekendste kinderboekschrijfster Annie M.G. Schmidt. Jullie wel bekend van Jip en Janneke, Abeltje en Minoes.

Mijn mening: Deze biografie, doorspekt met fragmenten uit haar werken, brieven, memoires ed., zuigt je in het leven en werk van Annie.
Je krijgt een boeiende analyse van wie ze was, waarom ze zo was en welke invloed dit had op haar werk. Omdat haar leven bijna de gehele 20e eeuw bestreek, krijg je bovendien een goed beeld van hoe ze in haar leven en werk reageerde op de tijdsgeest en andersom hoe de maatschappij reageerde op haar werk. Zo zouden haar Jip en Janneke verhalen in de jaren 60/70 ouderwets en ongeemancipeerd zijn.
Wat mij vooral nog eens extra charmeerde zijn haar ontzettend geestige notities en briefjes aan geliefden, familie, collega's en kennissen.

Eindoordeel:
****1/2

11 maart 2009

De Eenzaamheid van de Priemgetallen - Paolo Giordano

Genre: Drama


In't kort:
Alice en Mattia maken elk apart een traumatiserende ervaring mee in hun jeugd die hen voor de rest van hun leven zal tekenen.
Mattia doet doordoor aan zelfmutilatie, Alice lijdt aan anorexia.

We worden in dit boek meegenomen door beider hoofdpersonages' jeugd, puberteit, adolescentie tot aan hun volwassen leven waarin we zien hoe deze gebeurtenissen als rode draden door hun leven blijven lopen.

Mijn oordeel:
Dit boek is op weg om, naast de boeken van Stieg Larsson, de literaire hype van dit jaar te worden. In Italië is het overladen met de hoogste prijzen en dat terwijl de schrijver pas 27 is. 

Het is ook een zeer sterk debuut. De gemoedsgesteldheid van de personages, hun moeite om hun trauma's te dragen en met andere mensen een relatie op te bouwen zit vervlochten in de tekst en grijpt je soms ook echt bij de keel: het is allemaal niet om te lachen.
Die stijl wordt ook volgehouden en Giordano doet geen toegevingen. Ook niet op het einde, waar hij resoluut het happy end van de hand doet en het boek open laat eindigen. 

Alleen is het boek mijns inziens net iets te lang om me geboeid te houden. De sympathie of empathie die ik als lezer had met de twee personages werd op het einde moeilijk vol te houden. Ik werd ze allebei een beetje beu. In een boek dat focust op personages is er dan ook geen uitweg. Er is daarnaast ook echt niet één sprankeltje hoop en de obsessies van de personages zijn ook zo absoluut dat ze, naar het einde toe, op mij enigzins karikaturaal begonnen over te komen. Vooral de obsessie van Mattia om alles dat hij ziet en voelt als iets mathematisch of wetenschappelijk te ontleden is er op het einde een beetje over.

Waar zijn inschatting van hemzelf en Alice als tweeling priemgetallen (die wel een soort van koppel vormen maar toch steeds door een even getal woden gescheiden) wel mooi is, komen latere vergelijkingen als iets te gekunsteld over.

Eindoordeel:
Heel erg sterk debuut, dat me tot 4/5 heeft weten mee te slepen en op het einde wat aan kracht verloor.
****

9 maart 2009

Ik Ben De Regen - Henk van Straten

Genre: Detective

In't kort:  Chris Hoop, een jonge schrijver die, om rond te komen (en vooral zijn drank en drugsverslaving te kunnen betalen) ook privé-detective is, wordt door meneer Janssen gevraagd om diens vrouw Debby op overspel te betrappen.

Hij wordt daarbij geholpen door zijn bovenbuurman Dave, een getatoeëerde Lamme Goedzak, type ruwe bolster, blanke pit.

Tussen zijn detectivewerk en zijn nacthelijke braspartijen door is Chris Hoop ook nog de vader van Gijs, uit een relatie met zijn ex Lisa. Deze roman gaat deels ook over hoe het is om een jonge vader te zijn.  

Mijn oordeel:
Dit boek leest bijzonder vlot weg. Het doet in het begin heel erg denken aan die typische Amerikaanse hardboiled detectives (boek en film) waarin de detective vooral staat te drinken en sigaretten te roken en bijna per abuis een zaak oplost.
Ook de femme fatale is present: Debby, de vrouw die hij op overspel moet betrappen, windt elke man om haar vinger.

Het hoofdpersonage maakt echter een psychologische groeispurt door in het boek. In het begin is Chris Hoop vooral de typische loser detective die in grimmige cafés zichzelf lazarus zuipt en vooral in zijn fantasie alle vrouwen kan verleiden en tot sexuele hoogtepunten brengt. Eens de roes is uitgewerkt, echter... Halverwege het boek komt er echter de katharsis waardoor hij wel moet inzien dat het anders kan en moet. Ik ga niet zeggen wat de katharsis is, want dat verklapt te veel. Deze katharsis verandert ook de toon en opzet van het boek: de personages zijn niet langer van bordkarton en worden "volwassen". Een intellectueel zou er bijna een "entwicklungsroman" in kunnen zien.

Dave moet bij dit alles zorgen voor de komische noot. En slaagt daar zeker in. Het is een zeer leuk personage, al dringt de vergelijking met Walter Sobchak uit The Big Lebowski zich hier op. Dat geldt trouwens voor heel het detective gedeelte van het boek. Geen verrassing, echter, aangezien TBL vrij duidelijk op het genre van de hardboiled detective is geënt. En de uitgever van dit boek is... Lebowski!

Al bij al een zeer leesbaar boek dat halverwege drastisch van toon verandert en dan vooral focust op de psychologie van Chris als jonge vader van Gijs. Het begint luchtig en eindigt ernstig. Chris Hoop wordt volwassen in dit boek. Dat is verrassend. Dat maakt het boek aan de ene kant beter, aan de andere kant wordt het daardoor enigzins onevenwichtig. Het boek weet niet goed wat het wilt zijn. Als lezer was ik daardoor ook even de weg kwijt.

Maar ik moet zeggen dat Henk van Straten een goed verhaal schrijft en ook geloofwaardige, like-able personages kan creëren: Dave is ook echt een lamme goedzak (Gast!) die je in je armen sluit ondanks duidelijke gebreken (ook daar weer: Walter Sobchak).
Eindoordeel:

***1/2

2 maart 2009

Dali & I - Stan Lauryssens

In 't kort:
Dit boek is een roman gebaseerd op de ware belevenissen van Stan Lauryssens als expert in kunstinvesteringen. Hij raadde zijn klanten aan om tienduizenden dollars van hun zwart geld in Dali's te investeren.

Mijn oordeel:
Ik ben 100 pagina's ver geraakt en heb het boek terzijde gelegd om het niet opnieuw vast te pakken. Dit is een boek voor yuppies die graag geloven in de sterke verhalen van die ene nonkel die op feestjes altijd het publiek op z'n hand heeft met zijn sterke verhalen. Of voor mensen die ook geloven dat je een dikke SUV moet rijden om als geslaagd en succesvol te worden aanzien.

Toegegeven, ik heb het boek niet uitgelezen, en baseer mijn oordeel dus op weining. Maar niets in het boek nodigde mij uit verder te lezen. Het boek is zeer succesvol geweest, dus ik heb vast ongelijk. Het wordt zelfs verfilmd met Al Pacino in de hoofdrol (so I've heard).

Eindoordeel:
Niet mijn stijl.
*

Number Ten - Sue Townsend

In't kort:
De Britse premier, Edward Clare, wordt door de oppositie ervan beschuldigd geen voeling te hebben met wat de bevolking bezig houdt. Om het tegendeel te bewijzen en deze voeling met zijn kiezers weer aan te zwengelen, beslist hij daarom om, samen met de deurwachter van Number 10, een rondreis te maken op zoek naar de Britse ziel.

Mijn oordeel:
Sue Townsend is het best bekend voor de Adrian Mole dagboeken, waarvan er miljoenen over de toonbank zijn gegaan. In "Number Ten" doet Townsend een gooi naar de politieke satire. Een genre dat wel de nationale hobby van Britten lijkt, als je naar shows als Have I Got News For You en Mock The Week kijkt.
Sue Townsend is niet echt geslaagd in haar satire in dit boek. De satire is niet bijtend genoeg op sommige plaatsen, de humor te geforceerd op andere en het sarcasme soms te wrang om aangenaam te zijn. Het is duidelijk dat Sue Townsend een aantal pijnpunten en wantoestanden van de Britse samenleving en politiek aan de kaak heeft willen stellen (zeg maar: het failliet van Blair's New Labour), maar heeft teveel ideeën in een mijns inziens te mager plot willen stoppen. Ze heeft daarbij de valkuil van de stereotiepen niet helemaal kunnen vermijden. De Pakistaanse taxi-chauffeur (Ali) wordt bijvoorbeeld gekenmerkt door hem na elke zin steeds "Innit" te laten zeggen, bewoners van de typische estates zijn allemaal sociale gevallen... De psychologische diepgang wordt soms wel betracht maar wordt door het teveel aan ideeën ondergeschikt gehouden aan de snelle grap, waardoor alle personages vlak en stereotiep blijven. Ieder zijn rol.

Het leest wel zeer vlot weg en het is af en toe best grappig, dus niet helemaal een afknapper, maar ik had er wat meer van verwacht. 

Eindoordeel:
**1/2

25 februari 2009

Snijpunt - Nelleke Noordervliet

Genre: roman

In 't kort: Wanneer Nora als conrector op haar school door Ali met een mes wordt bedreigd, komt haar altijd zo sterke en vastbesloten persoon aan het wankelen. In eerste instantie is ze boos en vernederd. Dit gevoel maakt echter beetje bij beetje plaats voor een groot vraagteken. Waarom kon dit gebeuren? Kon het ook aan haar hebben gelegen dat Ali zo agressief reageerde?
Ondertussen is Nora zo met zichzelf bezig dat ze niet in de gaten heeft dat haar puberdochter stiekem naar Italië is afgereisd om haar verdwenen vader (Nora's ex-man Guido) te zoeken die op zoek is naar sporen van een door hem aanbeden profeet.
Zijn deze gebeurtenissen nu een toevallige samenloop van omstandigheden of zit er méér achter?

Mijn mening: Het aangename aan dit boek was, dat ik niet wist waar ik aan begon. Ik kende het verhaal niet en zelfs na 100 bladzijden te hebben gelezen, had ik nog geen idee waar het verhaal nu naar toe ging. Soms is dat vervelend, maar in deze roman vond ik dat zalig. Dat kwam ook omdat het boek aangenaam leest en de zinnen vaak ontzettend origineel en kunstig zijn. Het verhaal wordt naar het einde toe wat bizar, maar niet té. Ten laatste heeft het boek een interessante (inter)persoonlijke psychologische diepgang die niet al te ver te zoeken is, maar ook weer niet te zeer aan de oppervlakte ligt. Je moet er toch echt wel even over nadenken wat er nu eigenlijk allemaal aan het gebeuren is in en tussen al deze mensen en waar dat vandaan komt.

Eindoordeel:
****

The virgin blue - Tracy Chevalier

Genre: roman

In 't kort: Wanneer Ella Turner met haar man naar Frankrijk verhuist, weet ze niet welke gebeurtenissen haar te wachten staan. Als ze besluiten om zwanger te worden, raakt ze direct geplaagd door nachtmerries. In deze dromen komt steeds een bepaalde kleur blauw terug. Tegelijkertijd besluit ze op zoek te gaan naar de geschiedenis van haar voorouders. Ze weet immers dat haar familie oorspronkelijk uit Frankrijk komt.
Deze zoektocht levert haar uiteindelijk de oplossing naar het mysterieuze blauw in haar dromen.

Mijn mening: Dit is de eerste roman van Chevalier, schrijfster van het verfilmde "Girl with the pearl earring". Ook in dit boek gaat het om fictieve historische gebeurtenissen.
In "The virgin blue" wordt heden en verleden afgewisseld. Het ene hoofdstuk speelt zich af in het heden, waarin Ella op zoek is naar de geschiedenis van haar familie. Het volgende speelt in het verleden waar we Elizabeth volgen, de voorouder van wie het blauw afkomstig is.
Door beide vrouwen om en om te volgen wordt langzaam duidelijk wat er in het verleden is gebeurd. Door deze opzet is het boek dynamisch. Ik bleef steeds heel nieuwsgierig naar wat er toch allemaal is gebeurd vroeger, hoe het met Ella zou aflopen en welk geheim er achter het blauw zat. Lekker leesvoer, niet te high-brow.


Eindoordeel:
***

15 februari 2009

De ontdekking van de hemel - Harry Mulisch


Genre: totaalroman

In't kort: Nederland, begin 60s. Onno, een Amsterdammer van hoge komaf en talengenie, maakt kennis met Max, uit Leiden, sterrenkundige en opgevoed door pleegouders. Beiden worden op korte tijd onafscheidelijk en verzeilen in allerlei avonturen. Onderweg maken ze kennis met beroepsmuzikante Ada, die eerst het lief wordt van Max, maar eens dat uitraakt, in zee gaat met Onno. Op een congres in Cuba, waar zij moet spelen, en Max en Onno zich voordoen als de 'Nederlandse delegatie', raakt Ada zwanger van één van beiden.

Eens terug in Nederland wordt zij het slachtoffer van een verkeersongeluk waarbij ze in coma raakt, maar haar baby, Quinten, wordt wel op tijd, en gezond, geboren. Quinten wordt opgevoed door Max en de mama van Ada, en blijkt al snel een wonderkind. Tot daar.

Mijn oordeel: Ik heb het echt waar geprobeerd. Maar een klepper van 900 blz waarbij je tot en met blz 569 nog geen enkele keer op het puntje van je stoel hebt gezeten, zelfs nog niet even iets erg spannends of meeslepends hebt gelezen, da's toch een beetje een ontgoocheling. Het verhaal kabbelt rustig verder, af en toe wordt wat uitgewijd over politiek, sterrenkunde, het jodendom en dies meer, maar meer ook niet. En da's voor mij echt te weinig. Vandaar ook dat ik het heb opgegeven.

Eindoordeel: *** (omdat ik toch zover ben geraakt)