Gelukkig zijn we machteloos - Ivo Victoria

In’t kort: we zitten op een zomers familiefeest, met alle stereotypen van dien: de Militair probeert krampachtig de touwtjes in handen te houden, de Weduwe (eigenlijk aangetrouwde familie, maar sinds het overlijden/de zelfmoord van haar echtgenoot mag ze toch naar de feestjes blijven komen) denkt er het hare van, de Broers kunnen het niet echt met elkaar vinden en proberen elkaar steeds de loef af te steken, de Gastheer is heel erg trots op zijn mooie tuin mét alarmsysteem (je weet immers nooit in deze tijd, met al die verdwijningen en zo), de Gastvrouw probeert wanhopig haar moeder naar de mond te  praten, de pater familias dementeert, en uiteraard ontbreekt de Zatte Nonkel niet (hij heeft zelfs zijn Thaise Bruid meegebracht). Ook Ome Lex (niet echt een nonkel, maar het wordt niet duidelijk wat hij dan wel precies is) mag langskomen. ’s Avonds breekt er een onweer los. En dan verdwijnt Billie, de geadopteerde tienerdochter des huizes. En opeens is ook Ome Lex weg…
 

Mijn oordeel: de setting deed me heel erg denken aan ‘Festen’, maar de verhaallijn heeft daar verder eigenlijk weinig mee gemeen. Het verhaal wordt erg goed opgebouwd, met steeds wisselende vertelperspectieven, waarin door ironie, omkering en sarcasme de kleingeestige Vlaming met de grond gelijk wordt gemaakt.

Er waait ook nog een golf van mysterieuze verdwijningen van jonge meisjes doorheen het platteland, en volgens enkele vrouwen heeft dat te maken met een Geruis dat ze opeens horen, iets 'bovennatuurlijks'. De Gastheer is maar wát blij met zijn alarmsysteem, maar desondanks verdwijnt zijn ‘kleine meid’. Die verdwijning, eigenlijk pas na driekwart van het boek, wordt hoofdzakelijk door de ogen van Ome Lex bekeken, al rijst daarbij de vraag of we hem wel mogen geloven.

De laatste scenes van het boek zijn zo ongeveer de mooiste. De verklaring van het Geruis is echt betoverend, samen met het verhaal van de Valk en de Walvis.

Dit boek moet het niet hebben van zijn verrassende plotwendingen (al zijn die er wel, in beperkte mate) of van zijn sneltreinvaart. Wel is de gebruikte taal echt mooi, de beschrijvingen knap opgebouwd, met mooie symboliek, de sfeerschepping treffend, en de ironie weergaloos.

Een aanrader, zoals Standaard der Letteren vertelde.

Eindoordeel: ****1/2

Het dwaallicht - Dick Matena (naar Willem Elsschot)

In't kort:
Drie Indische zeevaarders vragen aan Laarmans de weg naar een zekere Maria Van Dam die, volgens een gekrabbeld adres op een sigarettenpakje, in de Kloosterstraat. Terwijl Laarmans eerst net zinnens is hen meer te helpen dan met hen de weg uit te leggen, krijgt zijn goedheid toch de bovenhand en besluit hij om met hen mee te lopen.

Het is de start van een zoektocht die langer duurt dan voorzien.

Mijn oordeel:
Laarmans, anthi-held in wel meer werken van Elsschot, is, ondanks een sterk aanwezige cynische kant, nog steeds een beetje de naïeve goeierd. Het enige dat de wijsheid hem leert is dat hij, zo lijkt het, steeds de onzin van hun expeditie inziet. Op het einde moet hij dan ook inzien dat, wel, onze wereld een miserabele plak is, eigenlijk.

Niet echt een vrolijkmakend boek dus. De tekenstijl van Matena zet de sfeer perfect. Al herken ik er niet meteen Antwerpen in. Tuurlijk, het is een Antwerpen van vervlogen tijden, toen het meer dan nu een grauwe havenstad was. Het wereldbeeld en het cynisme dat eruit spreekt is echter van alle tijden.

Een mooie versie van de laatste roman van Elsschot. En ik ontdekte dat ik bijzonder weinig van dit werk had onthouden (ik las het pakweg 16 jaar geleden).

Eindoordeel:
****

Boy Racer - Mark Cavendish

In't kort:
Mark Cavendish beschrijft zijn eerste triomfjaar 2008 in de Tour waar hij 4 overwinningen meepikt. Tussendoor leren we hoe hij profrenner is geworden.

Mijn oordeel:
De opzet van het boek, de etappes van zijn eerste succesvolle tour met uitweidingen naar zijn biografie en een inzicht in zijn persoonlijkheid en groei als renner, is al eerder toegepast, maar werkt wel. Het geeft het boek een structuur die je verder doet lezen.

Verder wil Cavendish met dit boek de mensen de echte mens achter de renner laten zien. In tegenstelling tot het beeld van de soms onhebbelijke, betweterige, kinderachtige en arrogante jongen dat hij in de pers krijgt toebedeeld. En ik moet zeggen, na het lezen van dit boek ervaar ik Cavendish als een soms onhebbelijke, betweterige, kinderachtige en arrogante jongen. Met dat verschil dat hij hier soms laat zien dat hij dat zelf ook beseft. Het is vast het egocentrische trekje dat de toppers moeten hebben om zichzelf boven de rest te voelen en zo onverwijld successen na te jagen.

Tegen de laatste hoofdstukken was ik het echter wel beu. Als er iets fout loopt, dan is het de fout van een mecanicien, van een mederenner (hoe hij bijvoorbeeld een André Greipel afschildert getuigt van weinig empathie) van stomme trainers, soit, van allemaal mensen die niet begrijpen dat het licht uit zijn gat schijnt en dat van hem alleen :-)

Ach, hij wint inderdaad de meeste sprinten en vaak met de vingers in de neus en de winnaar heeft altijd gelijk. Eddy Merckx was vast ook niet te harden in zijn topjaren. En Roger De Vlaeminck is nog steeds zo!

Het boek is interessant in zijn inzicht in de ritten van dat jaar, maar het hangt een beetje vast in steeds hetzelfde verhaaltje van 'kijk eens hoe ik altijd gelijk had' en tegen het einde van het boek begin je diagonaal te lezen.

Eindoordeel:
Aardig. ***
Maar nu heb ik het wel even gehad met wielrenboeken ;-)

Waarom we allemaal van Mars komen? - Cordelia Fine

In 't kort: Aangezien mensen van nature houden van zwart-wit denken en zaken in hokjes steken (want het maakt toch al complexe leven eenvoudiger) worden boeken als "Mannen komen van Mars, Vrouwen van Venus" gretig verkocht. Beweringen daaruit worden gemakkelijk door de lezer geprojecteerd op zijn omgeving: "Zie je wel, mannen kunnen niet twee dingen tegelijk doen, ...Vrouwen kunnen niet kaart lezen, dus..." (mijn moeder doet dat overigens regelmatig)
Fine ziet hoe dergelijke beweringen rond genderverschillen in de hersenen en het gedrag zelfs geponeerd worden door erkende en bekende (neuro-)wetenschappers en grote invloed hebben op de samenleving.

In dit boek haalt Fine dergelijke neuroseksistische beweringen stevig onderuit.Ze stelt pertinente vragen, zoals: hoe kan men allerlei gedragsverschillen tussen m/v verklaren d.m.v. aanwijsbare verschillen in de hersenen/hersenactiviteit, hormonen (prenataal testosteron)? Is de vertaling van neurologische/endocrinologische verschillen naar gedragsverschillen wel zomaar te maken (nature)? (Nee, zeggen vooraanstaande hersenonderzoekers). De conclusie is veelal dat deze verschillen cultureel bepaald zijn, dwz: we gedragen ons zoals we denken dat we ons moeten gedragen en zoals ons dat is aangeleerd. (nurture)

Mijn oordeel: Dit boek leest eigenlijk het best als direct vervolg op "Het idee M/V" van Asha ten Broeke. Ten Broeke's boek is iets lichter van opzet, Fine gaat wat dieper in op een aantal hardnekkige wetenschappelijke beweringen. Ondanks dat het vlot en met de nodige humor is geschreven, moest ik mijn aandacht er goed bijhouden wanneer Fine de hersenen induikt & de statistiek en onderzoeksmethodologie opzoekt. Maar juist daar zit de kracht van haar boek: haar bevlogenheid/vastberadenheid om het seksistisch geleuter de kop in te kunnen drukken doet haar goed diep graven naar oa de totstandkoming van gender-onderzoek. Wat haar betoog tevens kracht bijzet zijn de herhaalde (vaak hilarische!) verwijzingen naar citaten van decennia geleden, toen o.a. nog werd beweerd dat de kleinere schedelomvang van vrouwen reden was voor hun intellectuele ondergeschiktheid aan mannen.

Eindoordeel: ****

Waar de tijgers thuis zijn - Jean-Marie Blas de Roblès

In 't kort: 
Eléazard von Wogau woont in Alcàntara, Brazilië, en is er correspondent voor een Franse krant. Ondertussen werkt hij aan een biografie van Athanasius Kircher, een erudiet jezuïet uit de 17de eeuw, waarbij hij diens leven beschrijft door de ogen van zijn leerling Caspar Schott. Elaine, Eléazards ex-vrouw, is paleontologe, en vertrekt op expeditie met enkele vakgenoten naar de Amazone-jungle. Moéma, hun dochter, studeert in Fortaleza, maar slaat liever aan het feesten dan in haar studieboeken te duiken. Nelson is een gehandicapte bedelaar in de sloppenwijken van Fortaleza. En dan is er ook nog de corrupte gouverneur, die overal kansen ziet om zich te verrijken. Via lange omzwervingen komen de wegen van al deze protagonisten samen.

Mijn oordeel: 
Deze lijvige roman (662 blz) zweeft constant tussen verschillende genres. Enerzijds is er de biografie van die Kircher (meer info over hem vind je hier (http://nl.wikipedia.org/wiki/Athanasius_Kircher)), een man die vanalles uitvond, maar meer dan eens de bal missloeg, en zo een beetje de tegenpool is geworden van Leonardo da Vinci, al is zijn levensverhaal best aardig om volgen. Daarnaast krijg je de avonturenroman over de expeditie van Elaine in de jungle, met een wel heel onverwacht (en zowaar zelfs open) einde. De verhaallijn over Moéma en haar vriendjes, en die van Nelson en zijn companen, komen al sneller samen, en kunnen gezien worden als schelmenroman, maar ook als iets in de trant van 'coming to age'-werkstuk. En al die vormen samen maken dat het een heel aangenaam boek is geworden.

Deze roman won enkele grote Franse literaire prijzen, en dat lijkt me wel terecht. De auteur werkte naar eigen zeggen zo'n tien jaar aan het boek, en dat merk je vooral in de scherpe, gedetailleerde uitwerking en de knappe karaktertekening.

Eindoordeel: 
Een aanrader. ****1/2

Dorsvloer vol confetti - Franca Treur

In 't kort: In deze semi-autobiografische roman volgen we het leven op een Zeeuwse boerderij door de ogen van de jonge Katelijne. Als enige dochter tussen allemaal zonen groeit ze op in een streng gelovig gezin. We maken kennis met de do's en dont's die dit Zeeuws meisje er in haar opvoeding ingelepeld krijgt.

Mijn oordeel: De eerste helft van dit boek vond ik erg onaangenaam en deprimerend. Er gebeurde weinig "spannends". Totdat ik me ineens realiseerde dat dat waarschijnlijk juist de bedoeling is en het verhaal de realiteit weergeeft. Het leven van het 12-jarige hoofdpersonage is gewoon oersaai en ongelofelijk degelijk! Vanaf het moment dat ik me daarop instelde kwam ik dichter bij Katelijne en zat ik mee op de boerderij (me te vervelen ;-)).
Ondanks dat ik er toch net iets meer van had verwacht, vond ik het uiteindelijk best een bijzonder boek.

Eindoordeel: ***1/2

Snakes in suits: When Psychopaths Go to Work - Paul Babiak & Robert D. Hare

In 't kort: Dit boek geeft antwoord op de vraag: Wat zijn psychopaten, welke persoonlijkheidskenmerken hebben ze, hoe gaan ze te werk in een bedrijf en welke schade kunnen ze daar aanrichten? De feitelijke verhandelingen worden geïllustreerd door krantenartikels en afgewisseld/voorafgegaan door een verhaal dat zich doorheen het boek opbouwt: dat van een psychopaat die in een bedrijf aan de slag raakt en zijn weg omhoog vindt...

Mijn oordeel: Ik leende dit boek van een vriendin die psychologe is.Net als haar ben ik geïnteresseerd in deze "uitzonderlijke" types die het behoorlijk kunnen vergallen voor anderen. Wat mij vooral interesseert is: hoe herken ik ze, aan welke kenmerken voldoen ze? En...lopen er op mijn werk rond (*)?

Ondanks dat het boek interessante inzichten geeft, voorbeelden uit de realiteit toont en analyseert vond ik het toch te weinig nieuwe kennis opbrengen. Het blijft redelijk oppervlakkig. Misschien dat ik er al net wat teveel over wist via die vriendin, documentaires...?
Zeer praktisch toepasbaar vond ik echter de uitgebreide uitleg met betrekking tot het detecteren van een psychopaat tijdens een sollicitatieprocedure. Ze weten immers zo goed te liegen en manipuleren dat ze er in de meeste screenings makkelijk door raken. Met alle gevolgen van dien.

(*) Conclusie: Echte klassieke psychopaten denk ik niet, wel met psychopathische trekjes ;-)

Eindoordeel: ***

The Marriage Plot - Jeffrey Eugenides

Ik heb dit boek niet uitgelezen en na een honderdtal pagina's weggelegd. Van Eugenides had ik ook Middlesex gelezen, een zeer sterke roman over 3 generaties Grieken en een van mijn favoriete boeken, toch.

Ik had jammer genoeg de kritieken niet gelezen voor ik dit boek kocht, want die waren vrij unaniem negatief.

Nu, de gustibus et coloribus, nietwaar, dus we zouden het wel zien.

Jammer genoeg hebben de kritieken gelijk: het boek gaat nergens heen. Na Tom Wolfe in "I Am Charlotte Simmons" is dit een tweede schrijver die zich mispakt aan het proberen boeiend te portretteren van een vrouwelijke studente aan  een Amerikaanse topuniversiteit. Begrijp me niet verkeerd: die kunnen wél boeiend geportretteerd worden, het ligt dus niet aan het onderwerp. Zowel Wolfe als Eugenides slagen er niet in een sterke vrouw te portretteren.

Ik vermoed dat Eugenides zijn hoofdpersonage wilde vergelijken met de heldinnen uit de Austen en Brönte tijd maar dat dan afgezet tegen het deconstructivisme van Derrida en zo (want ons hoofdpersonage volgt die cursus) maar het werkt niet.

Jammer.

Geen sterren omdat ik het niet uitgelezen heb. Wie weet werd het wel goed nà de eerste 100 pagina's...

Ik, Hollywood - Jan Van Loy

In't kort:
Louie Peters, een wees uit New York, strijkt samen met zijn charismatische broer Charlie neer in Culver City, een godvergeten gat bij Los Angeles. Ze betrekken er een veredeld hok bij een citroenplantage.

Louie is klein van gestalte en lijkt in alle opzichten in de schaduw te staan van Charlie. Louie heeft echter grootse ideeën. In het begin nog met de hulp van Charlie (die het geld bij elkaar weet te charmeren) start hij een 'filmpjesfabriek'. Door geluk maar ook door een neus voor wat het publiek wil, groeit zijn fabriek uit tot een van de grootste filmhuizen in de eerste helft van de 20e eeuw.

Nadien komt het (onvermijdelijke) verval. Na door de beurscrach in de jaren '30 al zijn aandelen in zijn eigen bedrijf kwijt te spelen, wordt Louie in de jaren '50 zelfs ontslagen als directeur en gaat hij verder als onafhankelijk producer. Een aantal onverwachte (schandaal-)successen terzijde gelaten, is de neergang ingezet.

Mijn oordeel:
Het overgrote deel van dit boek is aangenaam leesvoer. Het is een boeiend geschreven historische roman over de start en de groei van de filmindustrie in Hollywood, door de ogen van een hoofdrolspeler in dat verhaal. Het past wat dat betreft perfect in de revival van de oude films ("The Artist"). Er komt geleidelijk aan wel wat klad in het verhaal, maar zonder dat het de vaart van het boek vermindert. Het is, bij vlagen, vergelijkbaar met elders hier gerecenseerde romans als Middlesex en Homer & Langley in de boeiende vertelstijl. Het is, toepasselijk, best verfilmbaar.

Allen het laatste hoofdstuk van het boek, waar we plots in Brussel terechtkomen in het jaar 2000, loopt volledig verloren. Het ware mijns inziens beter geweest het boek te laten eindigen met het open einde van het vorige hoofdstuk om zo Louie achter te laten in zijn steeds kleiner wordende wereld. Nu lijkt het alsof er een hoofdstuk aan vastgekleefd is dat een of ander inzicht moet genereren. Is het een epiloog die eigenlijk vertellt hoe het verhaal dat we net gelezen hebben tot stand is gekomen? Is het een postmoderne denkoefening over fictie versus realiteit? Vreemd. En jammer, want de rest van het boek is een zeer goed en boeiend verteld verhaal. En je hebt niet zoveel schrijvers in Vlaanderen die die stijl beheersen, vind ik.

Eindoordeel:
Jammer van het laatste hoofdstuk, maar toch ****

Racing through the Dark - David Millar

In't kort:
Autobiografie van David Millar, groot Brits wielertalent maar ook dopingzondaar. Na een schijnbaar zorgeloze jeugd in Hong Kong (vader was een lijnpiloot) en het ontdekken van zijn talent als wielrenner, wordt hij op zijn 20e wielerprof in 1997, op het moment dat het dopinggebruik - en dan vooral EPO - gezien werd als een noodzakelijk kwaad. Hoewel hij de eerste jaren halsstarrig zich tegen doping verzet, bezwijkt Millar uiteindelijk toch en behaalt zo een aantal grote successen, zoals het wereldkampioenschap tijdrijden in 2003.

Tot hij niet veel later wordt opgepakt in zijn woonplaats Biarritz en als dopingzondaar wordt ontmaskerd.

Dit boek vertelt over zijn leven voor, tijdens en na de dopingcrisis.

Mijn oordeel:
Ik heb het nogal voor (auto-)biografieën van en boeken over wielrenners. Na ondermeer de biografieën van Graeme Obree en VDB las ik een aantal zeer lovende kritieken over "Racing Through The Dark". Hoewel David Millar een renner is van nà de tijd dat ik (half) verslaafd was aan wielrennen kijken en ik er daarom ook niet zoveel mee heb (hij wint wel eens een proloog een keer), heb ik het toch maar gekocht en gelezen.

En het is best vlot geschreven. Alleen is het natuurlijk makkelijk om, na betrapt te zijn, grootmoedig toe te geven dat je een gebruiker bent geweest en nu clean wilt verder fietsen. En vooral te schieten op die renners die al gepakt zijn. Gaumont en Vandenbroucke worden (terecht) door de mangel gehaald, maar andere dopingzondaars die niet gepakt zijn krijgen dan een bijnaam. Tot zover de grote onthullingen, de grove borstel door het systeem etc... Als zij het zijn die hem naar de doping hebben geleid, waarom ze dan nog steeds beschermen?

Op mij kwam Millar over als een beetje een zeur en iemand die, ondanks dat hij nu dan zogenaamd moedig toegeeft dat hij betrapt is, toch vooral de schuld van zich afschuift: "Ja, maar mijn ouders zijn gescheiden", "Ja, maar, het team heeft me niet geholpen ertegenin te gaan"... boehoe, zeg. Hij is ook een beetje een nijdig mannetje dat problemen heeft met iedereen die hem niet meteen geweldig vindt. Ja, hij lijkt eigenlijk een beetje een verwend jongetje...

Eindoordeel:
Half-interessante inkijk in het wielerleven en hoe je naar de doping wordt gedreven, maar het cirkelt eerder rond het rioolputje dan dat het het deksel er vanaf haalt.
***

Verboden Gebied - Mary Borden

In't kort: Mary Borden kwam als Amerikaanse miljonairsdochter naar Europa om tijdens de Eerste Wereldoorlog als verpleegster aan het Belgische en Franse front te werken. In korte verhalen vertelt ze onverbloemd over de verschrikkingen, verminkingen, slapeloze nachten en hulpeloze soldaten.

Mijn oordeel: Borden ondervond de grootste moeilijkheden om haar boek gepubliceerd te krijgen, en als je het gelezen hebt, kan je inschatten waarom. Haar verhaal staat diametraal tegenover wat de media en de overheden de goegemeente wilden laten geloven in hun opgesmukte en heroische versies. Zonder poespas, maar wel met veel empathie en medelijden en in een prachtige taal verhaalt Borden over een soldaat die enkel nog 'Rosa' (zijn moeder, zijn zus, zijn lief?) over zijn lippen krijgt. Of over l'Enfant de Malheur, een vagebond die onder de wapens is geroepen, zijn einde voelt naderen en zich verzoent met Onze Lieve Heer. Of over de helse nachten in het operatiekwartier na alweer enkele dagen onafgebroken Duitse bombardementen.

Het boek werd onlangs vertaald naar het Nederlands door auteur Erwin Mortier, en die heeft zich uitstekend gekweten van zijn taak. De taal zorgt er mee voor dat je meegezogen wordt naar het kleine veldhospitaal, en de hel daar laat je echt niet los.

Het boek is vergelijkbaar met 'Heldenangst' (cfr hier voor mijn bespreking), maar voor mij net niet van hetzelfde kaliber, een net ietsje minder straffe stomp in mijn maag. Daarom...

Eindoordeel: ****1/2. Maar voor mij, net als 'Heldenangst', verplichte kost voor jan en alleman.

Superhelden op perkament - Janssens & Uyttersprot

In't kort: De ondertitel geeft waarschijnlijk al heel wat meer prijs: 'Middeleeuwse ridderromans in Europa. Na een korte inleiding maken we kennis met 7 middeleeuwse heldenverhalen: Roland, koning Arthur, Eneas, Tristan en zijn Isolde, Parcifal, Walewein en het Nibelungenverhaal.

Elk deel is op dezelfde manier opgevat: een korte schets van het thema vanuit een moderne invalshoek wordt gevolgd door een samenvatting van het verhaal. Daarna volgt een literatuur-kritische uiteenzetting, waarna de reacties en opvolgingen op het werk onder de loep worden genomen. Tenslotte bekijken de auteurs samen met ons de bezienswaardigheden rond de held van dienst.

Mijn oordeel: 
Over Jozef Janssens had ik het al in de blogpost over 'Handgeschreven Wereld'. Veerle Uyttersprot is zijn assistente. Ik pikte dit boek, in vlaag van nostalgie, trouwens op tijdens een KUB-alumnidag in 2005 of 2006. Tot nu heeft het onaangeroerd in mijn boekenkast gestaan, maar dat blijkt absoluut niet terecht.

Het thema interesseert me erg, en de uitwerking is knap gedaan. De inleiding op het verhaal is vaak verrassend, en de samenvatting nooit te uitvoerig of te bondig, en steeds gepaard met originele tekstfragmenten. De literatuur-kritiek en het stukje over de navolgers zouden een stuk theoretischer kunnen zijn, maar gelukkig houden de auteurs dat binnen de perken, zodat ook leken alles vlot kunnen volgen. Wie toch dieper wil graven in een bepaald thema, krijgt via de voetnoten en de literatuurlijst voldoende referenties om zijn lusten bot te vieren. Het slothoofdstukje is een leuke uitsmijter.

Daarnaast is het boek rijk geïllustreerd met foto's en fragmenten, wat het geheel tot een heel plezante leeservaring maakt.

Eindoordeel:
Topper !! ****1/2

Bezoek van de knokploeg - Jennifer Egan

In't kort: We ontmoeten Sasha bij de psycholoog, waar ze van haar kleptomane neigingen af probeert te raken. Sasha is een dertiger die in New York woont, en werkt bij platenbaas Bennie Salazar. In het volgende hoofstuk maken we dan al meteen nader kennis met Bennie, die stilaan met zijn muziek wat op de dool is geraakt en de tijdsgeest niet meer kan 'pakken'. Stuk voor stuk krijgen we meer zicht op het verleden van Sasha en Bennie, waarbij we terechtkomen in de achterbuurten van Napels, het San Francisco van de hippies en op safari in Afrika.

Mijn oordeel: 
Egan laat elk hoofdstuk vertellen vanuit een ander personage, wat zorgt voor verrassende verhalen. We zien Sasha als kind in een gewelddadig huwelijk, waar de wortels van haar kleptomanie gezocht kunnen worden. Na een reis naar het Verre Oosten raakt ze verstrikt in de onderwereld van Napels, waar haar getroebleerde nonkel haar komt zoeken en redden.

Bennie wordt achtereenvolgens geportretteerd als volwassene die het moeilijk heeft om de band met zijn 9-jarige zoon uit te bouwen, en bij de begindagen van zijn carrière in de muziekwereld, toen the sky the limit was.

De hoofdpersonages in dit boek zijn -dat moge duidelijk zijn- heel erg goed uitgewerkt. Zowel de grote trekken als hun kleine kantjes worden uit de doeken gedaan aan de hand van leuke verhalen. Een grote verhaallijn zal je in dit boek niet vinden, eerder heel wat kleine verhaaltjes die van ver of van dichtbij met elkaar zijn verbonden. Maar ze staan allemaal in het teken van de ingrijpende veranderingen die de tijd in een mensenleven aanricht: verwoeste vriendschappen, problemen met de gezondheid, succes dat verwordt tot mislukking, ... Ondanks het wat tragische thema, slaagt Egan er toch in om de leeservaring opgewekt en blij te houden, voorwaar een kunst.

En het hoofdstuk in PowerPoint is origineel, leuk, zelfs hartverwarmend.

Eindoordeel:
Een aanrader. ****

Snel Geld - Jens Lapidus

In't kort:
We volgen een aantal mensen die alle verbonden zijn met de onderwereld en drugshandel in Stockholm.

Mrado is een Joegoslavische brutekracht die geld int, Jorge een Chileense drugsdealer die weet te ontsnappen uit de gevangenis en JW is een Zweedse student die aan het dealen slaat om zich krampachtig in een fake yuppenwereld te kunnen handhaven.

Mijn oordeel:
Ik heb het boek niet uitgelezen. Het wordt gemarketet als een nieuwe Stieg Larsson, maar ik werd er toch niet zo door geboeid als in dat boek.

Het wil volgens mij te 'cool' zijn, te veel 'street credibility' uitstralen. En bij mij werkte dat een beetje op de zenuwen. Bij schrijvers als Pelecanos werkt dat wel en komt het waarheidsgetrouw over. Hier komt het geforceerd over. Na meer dan 100 pagina's waren we nog steeds aan de karakteropbouw bezig. Op zich is er uiteraard niets mis met goed uitgewerkte karakters, alleen was er na 100 pagina's weinig meer dan een paar platen bordkarton. Wanneer dat de bedoeling is en zo een satire moet zijn op een bepaalde werels, zoals in American Psycho (een van mijn favoriete boeken), dan werkt dat fantastisch. Maar hier is het geen satire en irriteert het me.

En ja, dit is deel 1 en misschien moest ik geduld hebben, maar dan had het me meer moeten bieden dan een vermoeden dat de hoofdpersonages door hun drugsactiviteiten in elkaars vaarwater zouden terechtkomen. Na 100 pagina's was er nog geen spoor van een plot. En ik héb geen geduld :-)

Het zal ook wel voor een deel aan de vertaling gelegen hebben. Die was niet slecht, maar te weinig creatief. Daardoor komt een vast onderzocht typisch taalgebruik van de protagonisten over als gekunsteld. Het boek is zo ook slachtoffer van drang naar snel geld nu de scandinavische thrillers nog steeds hot property zijn. De titel is wat dat betreft goed gekozen.

Eindoordeel:
Geen oordeel, want niet uitgelezen.

Avontuur Amerika - Cees Nooteboom

In't kort:
De verzamelde reiscolumns en andere - stukjes van Nooteboom over zijn reizen naar de Verenigde Staten.

Mijn oordeel:
Nooteboom is iets dat je traag moet lezen om het te appreciëren, met momenten van reflectie. Net zoals hij reist, vermoedelijk.

Ik ben meestal van het stug en snel doorlezen. Op die manier lees ik vrij veel maar vergeet ik ook snel heel veel. Je zal mij zelden of nooit betrappen op citaten. Namen van hoofdpersonages zijn even vluchtig als wijsheden en kennis die ik in de boeken opgedaan zou kunnen hebben.

Gelukkig heb ik Boekenwijzen om tenminste te zien wat ik dan eigenlijk allemaal gelezen heb...

Bij Nooteboom kan ik die leesaanpak niet toepassen, omdat het dus traag genuttigd moet worden. En dan merk ik dat dit niet mijn leesstijl is en ik er dus toch minder van geniet. De reisverhalen van Nooteboom zijn ook meer een 'sensorisch en cultureel relaas' eerder dan een feitelijk vertellen en weergeven. En ik merk dat ik meer van die tweede aanpak houd. Een beetje meer in de stijl van Bill Bryson dus. Je leert wat bij, ook, dan.

Nu, de vergelijking loopt mank: dit is niet één verhaal maar een verzameling van kortere stukjes, en als je ze apart leest in een krant of tijdschrift, dan is zo'n moment van rust net even welkom. Bij een opeenstapeling ervan dreigt een narcose :-) En dat associeer je dan niet met het "Avontuur" uit de titel.

Het is een beetje zoals bij een bundeling kortverhalen: van zodra het een beetje begint, is het plots gedaan. Je hebt het gevoel dat er wat mist. En ja, dan ware het verstandiger om veel langer over dit boek te doen, af en toe een stukje te lezen als tussendoortje tussen andere boeken in.

Eindoordeel:
Een neutrale ***

Ragnarök - A.S. Byatt

In't kort: Een klein meisje verhuist tijdens de Tweede Wereldoorlog van Sheffield naar het platteland om het oorlogsgevaar te ontvluchten, terwijl haar vader als piloot de Duitsers bevecht. Van haar moeder krijgt ze het boek 'Asgard en de goden' dat ze leest en herleest, en waarin ze de realiteit kan ontvluchten. De verhalen over Odin, Loki, Heimdall, Midgard en Yggdrassil doen haar dromen over andere werelden, andere oorden, met goden, reuzen en dieren. Maar het boek doet haar ook nadenken over de wereld en hoe alles in elkaar zit en met elkaar is verweven.

Mijn oordeel: Ragnarök is Byatts hervertelling van het slotverhaal van de noordse mythen, waarin het einde der tijden wordt verteld. Byatt doet dat in een heel mooie, literaire stijl, vol met knappe beschrijvingen, waarin de kracht van verhalen wordt geïllustreerd.
Het boek is ook 'verlucht' met mooie zwart-wit-tekeningen, die je als lezer zelf doen dromen en fantaseren.
Het slothoofdstuk, waarin de uiteindelijke vernietiging van de wereld wordt verteld, is een allegorie voor wat we onze eigen planeet op dit moment aan het flikken zijn, een verwittiging om niet dezelfde fouten te maken die de goden toen wel maakten.
Wie ooit het album van De Rode Ridder, 'De Walkure', heeft gelezen, zal heel wat namen en feiten herkennen. En laat dat nu toevallig één van mijn favoriete strips uit mijn kinderjaren zijn. De eenogige oppergod Odin, het Walhalla, de regenboogbrug Bifrost, de vuurgeest Surtur, die namen deden me herkennend glimlachen.

Eindoordeel: ****1/2

The Whiskey Rebels - David Liss

In't kort: Ethan Saunders was een bejubeld spion in het Amerikaanse leger van George Washington tijdens de Onafhankelijkheidsoorlog, tot hij in ongenade viel. Hij raakt aan lager wal in Philadelphia, maar Cynthia Pearson, de liefde van zijn leven, roept zijn hulp in om haar verdwenen echtgenoot terug te vinden. Uiteraard grijpt Ethan deze kans met beide handen aan, waardoor hij in contact komt met Alexander Hamilton, de toenmalige Minister van Financiën, met kans op eerherstel.
Joan Maycott is de echtgenote van Andrew, een oorlogsveteraan, en na de oorlog verhuizen ze samen naar de westelijke grens van Pennsylvanië, toen ook de grens van het 'bekende', om daar een nieuw leven op te bouwen. Andrew vindt, met zijn nieuwe vrienden, een manier om whiskey makkelijker én lekkerder te brouwen. Alles gaat goed, tot Hamilton een taks op het whiskey-brouwen heft, en de Maycotts in de financiële problemen komen. Andrew wordt vermoord, en Joan zweert hem te wreken.
En dan komen Joan en Ethan tegenover elkaar te staan.

Mijn oordeel: historical fiction is echt mijn ding, en zeker wanneer het gaat over de 18de en 19de eeuw. Dit boek handelt dus overeen onderwerp dat me heel erg interesseert.
Daarenboven is het echt knap geschreven. Niet al te veel personages, wat het overzichtelijk houdt; genoeg cliffhangers om het spannend te houden; niet te voorspelbaar; beide verhaallijnen worden mooi in elkaar geweven, maar elke spreker heeft zijn eigen stijl van vertellen; ook de afwezigheid van een Alwetende Verteller houdt de spanning erin. De uiteindelijke ontknoping is mooi.
Dit was het eerste dat ik las van David Liss, maar het smaakt zeker naar meer.

Eindoordeel: ****

Een huis vol - Bill Bryson

In't kort: de ondertitel 'Een Kleine Geschiedenis van het Dagelijkse Leven' maakt waarschijnlijk al veel duidelijk. Bryson leidt de lezer rond in zijn eigen woning, een oude Engelse domineewoning uit de 19de eeuw. In elke plaats houdt Bryson halt om naar hartelust te vertellen over al wat die kamer aanbelangt. Zo komen we in de eetkamer te weten waarom een vork vier tanden heeft, en geen drie of vijf, beschrijft hij in de badkamer hoe de hygiëne in de loop der eeuwen is geëvolueerd, enz.

Mijn oordeel: dit boek is, met z'n ongeveer 480 dichtbeschreven bladzijden, best een klepper. Temeer omdat je op elke pagina wel een nieuwe naam van een uitvinder tegenkomt, en dat maakt het soms wat verwarrend of moeilijker om volgen. Op een gegeven moment, ergens halfweg het boek, realiseer je je dat je die namen toch onmogelijk allemaal kan onthouden, en sla je er eigenlijk minder acht op, wat de leeservaring ten goede komt.
Daarnaast is er natuurlijk nog Brysons ongeëvenaarde vertelstijl, waar ik het in vroegere besprekingen al over had. Ook hier opnieuw probeert hij de serieuze, 'onderwijzende' delen af te wisselen met anekdotes, woordgrapjes of beschouwinkjes over hoe het er vandaag aan toe gaat. En opnieuw slaagt hij daar uitstekend in.
Nog een laatste tip misschien: ik zou aanraden om dit boek in (trouwens uitstekende) vertaling te lezen, tenzij je kennis van de Engelse woordenschat meer dan uitstekend is.

Eindoordeel: ****1/2

Ruw - Marie Kessels

In 't kort: In dit boek vertelt een vrouw ons zeer nauwkeurig hoe zij, na door een verkeersongeluk blind te zijn geworden, haar leven weer probeert op te pakken. Hoe is het om zonder zicht thuis te functioneren (denk maar aan het koken van een maaltijd), de straat op te gaan en je weg te moeten zoeken? Waar heb je wel/geen hulp bij nodig?

Mijn oordeel: Je wordt als lezer geïntroduceerd in de wereld van een blinde en meegenomen op haar nachtelijke wandeltochten. Je leert o.a. hoe het is om braille te lezen. ("Het is het beste om de handen van tevoren te weken in warm sodawater, zodat de huid zacht genoeg is en de zenuwen optimaal geprikkeld raken"). Een heel interessant én gedurfd uitgangspunt van de schrijfster. Want heel veel meer dan het beschrijven van deze aanpassingen gebeurt er niet in. Er zit bijna weinig emotie of ontwikkeling in. Dat miste ik eerlijk gezegd af en toe wel wat.
Het lezen van dit verhaal vergt bovendien een hele goede concentratie en trage leeshouding. Iets wat mij soms wel lukte en soms niet.


Eindoordeel: ***

How to be a woman - Caitlin Moran

In 't kort: Moran, een bekende Britse columniste, beschrijft in een soort autobiografische opzet door welke gebeurtenissen en reflecties ze een feministe is geworden en waarom de vrouwenstrijd nog altijd broodnodig is. Ze start vanaf haar dertiende (hfst als "I am bleeding") en gaat naar haar leven als volwassen vrouw van nu (hfst als "Why you should /shouldn't have children). Moran becommentarieert op een humoristische maar snedige wijze met welke ongeschreven nadelige "wetten", vooroordelen en seksisme vrouwen vandaag de dag nog steeds te maken hebben.

Mijn oordeel: Dit boek werd getipt door de Opzij in een artikel over hoe feminisme op een meer humoristische (en dus succesvollere) manier onder de aandacht gebracht kan worden. Ik heb het meteen besteld, want uiteraard razend benieuwd. De feministische literatuur die ik tot nu toe heb verorberd was veelal wetenschappelijk van opzet. Dit boek is vanuit persoonlijk perspectief & met een kritische reflectie op de hedendaagse maatschappij geschreven. En het is inderdaad een zeer geestig boek waarvan passages zoals deze erg goed blijven hangen:

"But of course you might be asking yourself, 'Am I a feminist?'[...]So here is the quick way of working out if you're a feminist. Put your hands in your pants. 
a) Do you have a vagina? and 
b) Do you want to be in charge of it? 
If you said "yes" to both, then congratulations! You're a feminist"

Klein minpuntje: Ik heb waarschijnlijk wel een paar grappen gemist, omdat er:
1] wel wat Engelse woorden in voorkomen die ik echt niet ken
2] bekende Britten in voorkomen die ik ook niet ken

Eindoordeel: ****

Blankets - Craig Thompson

In't kort:
Dit is een autobiografische comic novel over de opgroeiende jaren van Craig. Hij voelt zich altijd het buitenbeentje, past niet binnen de macho Amerikaanse cultuur van zijn hometown.
Zijn familie is door en door christelijk maar zelfs aan zijn geloof begint hij te twijfelen.
Zijn leven krijgt weer richting en een doel als hij Raina ontmoet op een christelijk vakantiekamp.

Mijn oordeel:
Ik vond het allemaal - en al vrij snel - saai. De continue worsteling met het geloof is er een die ik niet ken. En ik kon me ook niet voldoende inleven in het hoofdpersonage of de goede christelijke families waar de verhalen zich afspelen en zijn breuk met die wereld. In het  begin heb je wel sympathie met de outsider, de loner die hij is, maar het verpietert allemaal tot een kabbelend, weinig boeiend geheel.

Mooi getekend, dat wel, maar niet mijn thema.

Eindoordeel:
**1/2

Essex County - Joseph Lemire

In't kort:
Verhaal over verschillende generaties uit een dorpje in Essex County (Canada) die op een of andere manier een last uit het verleden meeslepen.

Mijn oordeel:
Dit is de gebundelde trilogie waardoor je in één keer alle verhalen leest. Dit heeft een positief effect op de appreciatie voor dit werk, want je ziet uiteindelijk dat er duidelijk een rode draad is.

De tekenstijl is vrij ruw, personages worden met krachtige lijnen getekend, maar dat geeft een veel duidelijker inzicht voor de lezer.

De tekenstijl geeft ook duidelijk de uitzichtloosheid van de situatie, de zwaarte van de te dragen last weer.

Eindoordeel:
****

World without end - Ken Follett

In 't kort: In Kingsbridge Engeland, begin 15e eeuw, groeien Caris, Ralph, Gwenda en Merthin samen op. Tijdens een van hun speelpartijen in het bos zijn ze getuigen van een aanval op twee ridders. Eén laat het leven, de andere ridder vraagt Merthin een document te begraven en dat pas weer op te graven wanneer hij dood is. De ridder treedt toe tot het klooster van Kingsbridge, de kinderen groeien op tot volwassenen, hun wegen scheiden, komen weer bij elkaar en tal van gebeurtenissen beïnvloeden hun leven. Als lezer ben je +/- 1100 pagina's lang getuigen van het leven van de inwoners van dit stadje tijdens de Middeleeuwen

Mijn mening: Na in 2010 het eerste deel te hebben gelezen, kreeg ik dit tweede deel eindelijk te pakken in de bieb. En het is weer zo'n verrukkelijke klepper! Dit tweede deel speelt zich ongeveer 200 jaar later in de Middeleeuwen af. Van de eerste tot de laatste pagina zit je effectief in Kingsbridge tussen de bewoners, bestaande uit geestelijken, adel, kooplieden en boeren. Ziekte, dood, verraad, rampen, ruzies, oorlogen je zit er middenin en het is om van te smullen. De verhaallijnen over de verschillende hoofdpersonages wisselen elkaar af, doorkruisen elkaar en vervelen geen moment. Het is een historische soap met continu cliffhangers. Je wilt per se lezen hoe het verdergaat en kan nooit voorspellen wat er gaat gebeuren, want er komt steeds wel iets tussen: een list, een moord, de pest...Ik lees op de website van Follett dat hij plant om rond 2014 te starten aan een derde deel. Een opluchting!

Eindoordeel: *****

The distant echo - Val Mc Dermid

In 't kort: In 1978 wordt de 19-jarige Rosie Duff vermoord. De vier jonge mannen die het lijk vinden worden verdacht, maar de zaak raakt niet opgelost. In 2003 wordt het misdrijf opnieuw onderzocht (cold case) omdat er ondertussen betere opsporingstechnieken beschikbaar zijn. De vier mannen van destijds, inmiddels in de veertig, hebben altijd de smet van de verdenking op zich gehouden. Is één van hen toch de dader of gaat het om iemand anders?

Mijn mening: Van de McDermids die ik inmiddels heb gelezen, vond ik deze de minste. Dat zegt vooral wat over de kwaliteit van haar andere boeken, want desalniettemin blijft ook dit een sterk verhaal. Ik was opnieuw gecharmeerd van de trage opbouw, met hier en daar wat herhaling zodat je als lezer goed mee bent en je je niet al te hard hoeft in te spannen om alles te begrijpen. Personages komen hierdoor beter tot leven. In andere detectives blijven die helaas nog wel eens van bordkarton. Het "leuke" in dit verhaal is dat je de moordenaar gewoon over het hoofd ziet tijdens het lezen (ondanks dat alles zo traag en zorgvuldig wordt gebracht :-)) Waarom ik deze net wat minder vond: naar de finish toe had ik een sterk vermoeden wie de moordenaar was en dat bleek juist te zijn. Ik word liever helemaal op het einde verrast.

Eindoordeel: ****

Stitches - David Small

In't kort:
Stitches is de autobiografie van de auteur. Zijn jeugd was, kort gezegd, een hel. Een moeder die niet van hem hield, een vader die er nooit was of die niets zei, een krankzinnige grootmoeder...

David zelf krijgt vrij jong een kankergezwel in zijn nek dat verwijderd moet worden, waardoor hij zijn stem tijdelijk kwijt raakt en nog meer teruggetrokken gaat leven.

Mijn oordeel:
Dit is een duistere strip. Geen wonder natuurlijk, het leven van de jonge David is ook niets om vrolijk van te worden. De tekeningen zijn zo getekend dat ze perfect de angsten, emoties, twijfels van de opgroeiende jongen tekenen. De moeder is, letterlijk, geboren met het hart op de verkeerde plaats (aan de andere kant van de borstkas). Dat ze opgegroeid is in een gezin met een tirannieke moeder heeft haar ook geen goed gedaan. En dit zet ze nu verder in de opvoeding van haar eigen zoon.

De vader schittert door afwezigheid in het huishouden en ontvlucht zijn verantwoordelijkheid. Later blijkt ook dat de vader een enorm schuldgevoel heeft omdat hij zijn zoon al zeer jong aan röntgenstralen heeft blootgesteld en zo het kankergezwel heeft doen ontstaan.

Dit verhaal had nooit zo duidelijk verteld kunnen worden in een biografische roman. De stripvorm slaagt daar uitstekend in. We leren misschien wat weinig over de beweegredenen van Davids moeder, maar die zijn ook voor hem onduidelijk. We krijgen wel een aantal aanwijzingen. Zo is de moeder ook slachtoffer van haar tijd en weet ze zich gevangen als huisvrouw in een huwelijk met een saaie echtgenoot terwijl ze zelf op vrouwen valt. Die kant wordt wat onderbelicht. Probeer maar eens een liefhebbende moeder te zijn als je dat alleen maar bent omdat de samenleving dat van je verwacht...

David is dus uiteindelijk evenzeer een slachtoffer van zijn tijd waarin niemand is of mag zijn wie ze echt zijn. Je voelt je dan ook steeds niet op je plaats.

Eindoordeel:
****
Andere gelezen comic: "Ghost World" van Daniel Clowes. Vrij onderhoudende comic over twee verveelde tienermeisjes die in Amerikaans Suburbia gevangen zitten. Ze hebben de keuze om te blijven en porberen geluk te vinden in de middelmaat of zich blijven wentelen in cynisme en een hoop op een toch niet komend leuker leven. De film was beter.

Coraline - Neil Gaiman / P. Craig Russell

In't kort:
Coraline en haar ouders verhuizen naar een appartement in een groot, oud landhuis. Haar ouders hebben niet altijd tijd voor Coraline en ze trekt vaak alleen op ontdekkingstocht door de tuin en het huis. Het huis wordt bevolkt door vooral oudere mensen die nogal op zichzelf gericht zijn en steevast Coraline verkeerdelijk Caroline noemen.

Tijdens de schoolvakantie, bij een ontdekkingstocht door het huis, ontdekt Coraline een deur die, als je ze opent, uitgeeft op een bakstenen muur. Dit was vroeger de toegang tot een deel van het huis dat nu een nog onbewoond appartement is.

Deze deur blijkt later echter een deur te zijn naar een alternatieve wereld. Het is een exacte kopie van hun appartement, bevolkt door haar 'andere' ouders die wél meer tijd en liefde voor haar kunnen tonen en waar ze leuker speelgoed krijgt. De andere bewoners van het huis spreken haar hier wél met de juiste naam aan. Zal Coraline ervoor kiezen hier te blijven?

Mijn oordeel:
Hoewel dit in se een kinderboek is en de strip gebaseerd is op het kinderboek van dezelfde schrijver, denk ik dat de strip voor de allerkleinsten toch een beetje griezelig is. De 'andere wereld' is bevolkt door mensen wiens ogen vervangen zijn door aangenaaide knopen. Coraline moet alleen maar ook haar ogen vervangen om eeuwig daar te mogen blijven. Het vergt toch al wat kennis van metaforen om te weten dat dit betekent dat ze haar ziel aan de duivel moet verkopen.

En een duivel is haar andere moeder zeker. Het verhaal hoe Coraline daar probeert te ontsnappen is best spannend. Coraline is een pittige, verstandige jonge meid die zich knap verweert tegen het kwaad.

Voor kinderen is dit een spannend, wat akelig verhaal. Voor wat ouderen is het eerder een parabel over hoe een jonger kind omgaat met veranderingen, hoe het een plaats voor zichzelf moet weten te vinden in de wereld etc.

Eindoordeel:
***1/2

Bad Monkeys - Matt Ruff

In't kort:
Jane Charlotte is een rebelse puber die na de verdwijning van haar jongere broertje, waar zij onrechtstreeks verantwoordelijk voor is, in een opvanggezin geplaatst.

Daar ontdekt ze, na ontmaskering van een kindermoordenaar, dat er een organisatie bestaat die alle kwaad (evil) uit de wereld helpt, buiten de gewone kanalen van de wetgeving om. Zij wordt uiteindelijk gerekruteerd bij deze organisatie. De grote hamvraag is: is Jane niet zelf evil? Ze lijkt bijna te genieten van het neerknallen van een bad guy.

Mijn oordeel:
Ik was niet echt overtuigd van dit verhaal. Het verhaal is zo opgezet dat je als lezer regelmatig op het verkeerde been gezet wordt. Alleen ben je je de hele tijd er van bewust dat er nog ergens een aap (!) uit de mouw gaat komen die je hele perceptie op z'n kop zal zetten. Als dat dan uiteindelijk gebeurt, is de verrassing minder verfrissend dan ze zou moeten zijn.

De setting is er ook naar: Jane zit in de gevangenis (na een missie waar er teveel doden zijn gevallen: zij wordt verdacht van moord) waar ze probeert de gerechtspsychiater te overtuigen van het verhaal van de Bad Monkeys en hoe ze een opdracht uitvoerde. Als lezer ben je dan natuurlijk ook de psychiater. Idealiter word je dan mee gesleurd in de tweespalt: "Is het nou of is het nou niet?" maar dat gebeurde hier niet.

Op het einde stapelen de plottwists zich bovendien op om het verhaal weer maar eens een verrassende wending te geven. En ja, het einde had ik inderdaad niet zien aankomen, maar ze waren me toen al een beetje kwijt.

Eindoordeel:
**

Bone - Jeff Smith

In't kort:
De neven Fone Bone, Phoney Bone en Smiley Bone worden uit Boneville verjaagd na één van Phoney Bones minder geslaagde sjoemelacties. We vinden hen terug in de woestijn waar ze de weg kwijt zijn geraakt.

Nadat ze verrast worden door een zwerm sprinkhanen, slaan ze op de vlucht en raken elkaar kwijt.

Fone Bone belandt na wat omzwervingen in de vallei, waarbij hij gered wordt uit de klauwen van "rat creatures" door een draak, bij de jonge Thorn en haar oma (Rose "Gran'ma" Ben). Het wordt de start van een meer dan 1300 pagina's durend avontuur met draken, heksen en andere magische schepsels.

Meer ga ik niet uitweiden, want het is te leuk om het zelf te lezen en verrast te worden.

Mijn oordeel:
Zéér leuk, zeer schattig, zeer verslavend. Het wordt op wel meer plaatsen omschreven als een soort Lord of the Rings maar dan grappiger. En dat klopt wel. Het is een even episch verhaal, het heeft dezelfde spanningsboog en het is ook fantasy. Hoewel het graag gelezen wordt door kinderen, is het niet specifiek geschreven voor kinderen. Zoals in de beste tekenfilms, kunnen zowel jong als oud hier wat aan hebben.

Ik heb een hele leuke leestijd gehad met dit boek. De neefjes Bone zijn duidelijk getekende pesonages: Phoney is de rechtse geldwolf, Smiley de (wat naïeve) lamme goedzak en Fone Bone is een beetje het opgroeiende jongetje dat in dit verhaal volwassen wordt. Zijn verliefdheid op Thorn en zijn onmacht om die gevoelens te plaatsen zijn zeer aandoenlijk. Alle drie de personages zijn duidelijk personages uit de echte wereld, onze moderne tijd. Het plaatsen van die drie personages in een 'fantasy'-omgeving, een meer middeleeuwse wereld, zorgt voor een mooi evenwicht. Wordt het allemaal wat te fantastisch, dan hebben we wel weer een van de Bones die voor het nuchtere evenwicht zorgt.

En het verhaal is ook spannend van begin tot einde. Oorspronkelijk is het verhaal in 55 verschillende episodes veschenen in een periode van 14 jaar. Jeff Smith heeft zijn tijd genomen om het verhaal te schrijven zoals hij het wilde, zonder toe te geven aan commercie. En dat heeft geleid tot een werkelijk wonderlijke comic.

Eindoordeel:
*****

Superman for all seasons - Jeph Loeb / Tim Sale

In't kort:
In "Superman for all seasons" worden de belangrijkste jaren van Superman bekeken door de bril van zijn friends an foes (vader Kent, Lois Lane, Lex Luthor en Lana May (jeugdliefde)): van adolescent naar volwassene, wat doet dat met een superheld? We leren hoe niet alleen Superman leert omgaan met zijn statuut van supermens (en de verantwoordelijkheid die dit met zich meebrengt) maar we leren ook hoe zijn omgeving omgaat met het fenomeen Superman. We volgen Superman in zijn mentale groei in 4 seizoenen.

Mijn oordeel:
Superhelden zijn ook maar mensen, diep vanbinnen. Dat is een beetje de boodschap die deze comic. Het is een evolutie die meer superhelden hebben gekend. Waar het vroeger volstond om een spannend lycra pakje aan te trekken, wat bedreigde mensen te redden, moet een superheld nu vaak passeren op de bank van de pyscho-analyst. "Waarom ben jij eigenlijk zo goed, Superman? Met jouw krachten zou je de wereld aan je voeten kunnen hebben, waarom gebruik je dat niet?" om achteraf een dichter bij ons staande superheld te vinden.

Dat is interessant, mja, maar het liedje begint afgezaagd te geraken. Batman heeft het al aan "zijne rekker" gehad, nu Superman. Spiderman heeft ook al een en ander moeten doorstaan... Kortom, ik las vroeger DC en Marvel comics voor de coole superhelden. Daar kwam af en toe ook al wat mentale diepgang bij (de Walkure met haar getormenteerde geest, Dr Banner (Hulk) die zijn eigen krachten niet kan bedwingen). Deze psycho-analytische benadering hoefde voor mij niet per se. Interessante denkoefening, absoluut, maar gaat gauw genoeg vervelen. Ook: Superman is nooit mijn favoriete superheld geweest, eigenlijk. Het coolste logo, dat wel, maar Spidey en the Hulk, dat waren de mannen. Ik was dus niet echt geboeid door zijn jeugd. De opzet (wisselende verteller, de seizoenen) is aardig maar ook niets nieuw.

Maar goed, een uurtje en het is uit. En dan is het best aardig.

Eindoordeel:
***

Bonita avenue - Peter Buwalda

In 't kort: Siem Sigerius is rector magnificus van de technische universiteit in Enschede. Zo succesvol als hij is in zijn werk, zo dramatisch lijkt hem het vaderschap te vergaan. Zijn zoon heeft een crimineel verleden en zijn stiefdochter heeft samen met haar vriend een dubieus handeltje op internet, waarbij zij zich van een nogal pikante kant laat zien. We volgen wonderboy Siem en zijn familie voor, tijdens en na de vuurwerkramp in Enschede en lezen hoe de familie langzaamaan desintegreert en enkele noodlottig aan hun einde komen.

Mijn mening: Je moet dit boek heel geconcentreerd lezen, want er zijn verschillende ik-personages die elkaar zeer geregeld afwisselen. Bovendien spring je van verschillende momenten in het verleden naar het heden en weer terug. Daardoor kun je makkelijk de draad kwijtraken. Maar juist deze caleidoscopische opzet maakt het verhaal onderhoudend en spannend. Twee minpunten: 1] De verhaallijn van dochter Joni in de VS vond ik wat te druk: veel nieuwe namen en situaties die te weinig een plaats in het verhaal krijgen, daardoor niet boeien en waar je op den duur dus maar overheen leest 2] aan het einde van het boek wordt het een soort thriller en dat vond ik ook minder geslaagd. Kortom: het had van mij meer mogen (blijven) kabbelen.Dat had zelfs nog wel een paar 100 pagina's mogen blijven duren.

Eindoordeel: ***1/2

Wielergeluk - Peter Winnen

In't kort:
Bundeling kortverhalen van Peter Winnen, ex-wielrenner uit de ploeg van Peter Post. Geen onaardig wielrenner, met ondermeer tweemaal ritwinst op Alpe d'Huez en een derde plaats in de Tour op zijn palmares.

Mijn oordeel:
De gloriejaren van Peter Winnen liggen net voor wanneer ik me als klein Jantje ging interesseren (lees: quasi verslaven) aan sport op TV. Mijn 'helden' zijn allemaal van nà 1986 (de eerst van Greg Lemond) en Peter Winnen is een naam die dus slechts een vaag belletje deed rinkelen.

Peter Winnen is een van die ex-sporters die al schrijvend niet op de befaamde route van "café Sportwereld" zijn beland na hun actieve carrière. Dat juich ik graag toe, want het ondergraaft het cliché van de sterke maar simpele ziel die gaat wielrennen.

Zijn columns zijn leuk geschreven, soms entertainend, soms niet boeiend. Maar dat is eigen aan columns: de inspiratie is vast niet de hele tijd superhoog en de column moet wel verschijnen, nietwaar. En gelukkig voor Peter Winnen is de positie van irritante ik-moet-overal-mijn-mening-over-geven ex-sporter al vergeven aan Jan Mulder. Maakt hem meteen sympathieker :-)

Je leert wel wat over wielrennen en wat andere sporten, maar vaak gaat het over iets waar ik dan weer niets van ken. En het format van de column is te kort om me iets écht bij te leren. Het blijft bij wat losse beschouwingen. Maar ook dat heeft wel zijn charme. Hij vermijdt zo het belerende of het nep-filiosofische waar andere ex-sporters (nu alomtegenwoordige sportpresentatoren) zich straffeloos een air mee aanmeten (MS).

Eindoordeel:
Aardig, maar ook niet meer dan dat.
***

The Help - Kathryn Stockett

In 't kort: We bevinden ons begin jaren 60 in het stadje Jackson in de staat Mississippi VS.  De segregatie tussen blank en zwart is de normaalste zaak van de wereld. Het blanke ras waant zich (nog even...) superieur aan het zwarte. Zwarte vrouwen doen het huishouden van de blanke medemens en voeden hun kinderen op. Twee van deze huishoudsters, Minny en Aibileen, worden benaderd door een blanke jonge schrijfster, Skeeter. Skeeter is een ambitieuze, eigenzinnige vrouw en wil een onthullend boek schrijven over de levens van deze zwarte huishoudsters in blanke gezinnen.

Mijn oordeel: Een erg geestig en tegelijkertijd ontroerend boek. Het lijkt me erg moeilijk om beide elementen met een juiste dosis te mixen. Hier is dat absoluut gelukt. De drie hoofdpersonages hebben een erg goed neergezette én realistische persoonlijkheid die bovendien bijzonder onderhoudend is. Het thema, de emancipatie van de zwarten én vrouwen wordt op een subtiele wijze behandeld, zonder sentimenteel te worden. Dit is wat mij betreft werk van een toptalent.

Eindoordeel: *****

Overtaken - Alexei Sayle

In't kort:
Kelvin heeft al jaren dezelfde vriendenkring. Ze doen al sinds ze het zich kunnen herinneren alles samen, ze houden er dezelfde hobbys op na. Ze hebben allen geld, gaan graag uit, laten het graag hangen en niemand kan hen breken: als een sterke groep vrienden staan ze boven alles en iedereen.

Tot op een dag een verkeersongeluk hun auto plet en Kelvin, de enige die in een andere auto zat, voor zijn ogen ziet hoe in één klap al zijn vrienden worden gedood.

De chauffeur van de vrachtwagen die het ongeluk heeft veroorzaakt en zo de dood van zijn vrienden heeft bewerkstelligd, blijkt moreel corrupt te zijn en weigert in te zien dat hij de schuldige is. het is bovendien een typische profiteur die er steeds de kantjes vanaf loopt. Kelvin zint op wraak.

Mijn oordeel:
Ik heb de hele tijd een beetje moeite gehad te bepalen wat voor roman dit was: een of andere donkere satire? Een verwerkingsverhaal van een trauma? Een horrorverhaal?

Waar aan de ene kant de vertelstijl me best aansprak en het "wraakverhaal" intrigerend genoeg werd uitgewerkt, wil de auteur me aan de andere kant net iets teveel in één verhaal proppen, lijkt het. Bijwijlen zit het goed, bijwijlen niet. Waar Kelvin terugdenkt aan vroeger en langzaam inziet dat die allsverslindende vriendschap misschien ook gewoon een 'gewoonte' was en dat hij nu eindelijk ook vrij is om zijn eigen leven te leiden, heeft hij wat rake observaties waar ik me mee kan identificeren. Mensen hebben vaak (en graag) een plank voor de kop. Maar op andere momenten, en zeker op het einde, is het onduidelijk wat de bedoeling is.

Dat einde brengt een plottwist die te gekunsteld is. Reken nog snel even af met je hoofdpersonage oid. Nu, de titel klopt wel: waar Kelvin de hele tijd probeert af te rekenen (soms letterlijk, soms figuurlijk) met zijn demonen, wordt hij op het einde door de realiteit ingehaald.

Leuk, maar de opbouw duurt best lang terwijl de ontknoping uiteindelijk op een aantal pagina's wordt afgehandeld. Ik weet niet welke katharsis Kelvin dan uiteindelijk zou moeten gebracht hebben.

Eindoordeel:
***

Al mijn vrienden zijn superhelden - Andrew Kaufman

In't kort:
Al de vrienden van Tom zijn superhelden, alleen hij is er geen. We starten 6 maanden na zijn huwelijk met de Perfectioniste (doet alles perfect) en Tom zit in zak en as. Meteen na hun huwelijk is de Perfectioniste namelijk gehypnotiseerd door haar ex Hypno. Tom is sindsdien voor haar onzichtbaar geworden. Als hij haar aanraakt, wordt ze ziek. Omdat zij na zes maanden denkt dat Tom haar op de huwelijksdag heeft verlaten, besluit ze na zes maanden weg te gaan. Tom probeert alles om ervoor te zorgen dat ze hem wel weer kan zien. De tijd dringt!

Mijn oordeel:
De titel was intrigerend genoeg om het boekje mee te nemen (was in de bieb niet in het Engels beschikbaar). En een substantieel deel van mijn vrienden zijn nieuwe superhelden, dus dat speelde ook mee.

Dit is een zeer leuk, ik zou zelfs zeggen vertederend boekje. De superkrachten die de zogenaamde superhelden hebben, zijn eigenlijk gewoon de uitvergrotingen van een definiërend kenmerk voor hen: een sociale fobie, een menselijk tekort... Voor mij werkte dat perfect. Je kunt iedereen makkelijk klasseren door ze een fictieve naam te geven. Zo kennen wij nu ook een Woef en De Zwijger, kende ik vroeger Het Groene Blaadje, De Oude Vos en Sherlock. En niet te vergeten: Headbanging Hilaire! Dit boekje moet je dan ook zo lezen.

Het verhaaltje van Tom en de Perfectioniste is slechts een omkadering om vooral dit soort personages te tonen en is niet erg diepgaand. Er wordt met die personages dus weinig gedaan behalve dan ze vernoemen en uitleggen hoe ze superheld geworden zijn. Maar dat stoorde niet. Het is ook  meer een uitgerokken kortverhaaltje dan een echte roman. En een leuk uurtje lezen (want veel langer doe je er niet over).

Eindoordeel:
Leuk
****

Oude liefde roest niet - Josie Lloyd & Emlyn Rees

In't kort: Mickey en Fred wonen in dezelfde straat, in het ingeslapen stadje Rushton, en delen alles, als beste-vrienden-voor-het-leven. Tot een dramatische gebeurtenis (die pas naar het einde toe duidelijk wordt) een abrupt einde maakt aan hun vriendschap.

Vijftien jaar later staat Fred op het punt te gaan trouwen, wanneer hij Mickey opnieuw tegen het lijf loopt. Na de initiële onwennigheid lijkt het alsof ze elkaar nooit hebben moeten missen. Het mag uiteraard wel duidelijk zijn hoe dit afloopt...

Mijn oordeel: op deze blog staat al een artikeltje over een andere roman van deze auteurs, en dit boek is van hetzelfde kaliber. Elk hoofdstuk wordt afwisselend door Fred en Mickey verteld, en daarin schuilt de kracht van het boek, eerder dan wanneer een alwetende verteller dit verhaal uit de doeken zou doen.

Het boek zweeft ook heen en weer tussen heden en verleden, en de stukken over het verleden deden me toch even stilstaan bij mijn jeugd, het kattekwaad en de prille liefdes. Was wel aangenaam.

Je moet niet erg veel diepgang verwachten, de personages zijn (behalve dan Mickey en Fred) nog dunner dan bordkarton uitgewerkt, maar toch blijft het geestig en interessant.

Het mysterie rond de reden waarom ze uit elkaar zijn gegroeid wordt netjes opgebouwd, er valt genoeg te lachen, en ook de spanning zit er goed in. Zo goed zelfs dat ik 15 pagina's voor het einde nog uitriep: 'Ze gaan echt niet meer samengeraken, onze twee helden !!'. Maar dan is er de onvermijdelijke deus ex machina...

Geen diepgravende nieuwe inzichten, wel luchtige en ontspannende kost. En dat mag af en toe ook wel een keer, zeker wanneer die dan bij elkaar is geschreven door vakmensen als Lloyd en Rees.

Eindoordeel: ****

Handgeschreven Wereld - Hoogenelst & Van Oostrom

In't kort: een literatuurgeschiedenis van de Nederlandse taal, van bij het begin ('Hebban olla vogala...') tot de rederijkers van 1500.

Mijn oordeel: mijn interesse voor het Middelnederlands werd gewekt tijdens mijn hogere studies, door professor en rasverteller Jozef ('Jef' voor de vrienden) Janssens. Hij maakte collega-professor Frits Van Oostrom voor ons tot een cult-held, die wij blind aanbaden. Toen belandde dit boek in mijn boekenkast, al werd het eerst uiteraard van cover tot cover verslonden.

Het boek staat nog in mijn boekenkast, en ik vond het hoog tijd om te kijken wat er nog van die interesse over is gebleven, bijna 20 jaar (god, we worden oud) later.

Van die verering is niet zo veel meer over, maar de interesse is er zeker nog. En er gingen nog heel wat belletjes rinkelen.

Hoogenelst en Van Oostrom (wie welk hoofdstuk heeft geschreven is niet duidelijk) schetsen eerst de algemene context (wie zijn de bekendste auteurs en werken, hoe zijn de werken bewaard gebleven etc), en focussen dan achtereenvolgends op geestelijke literatuur, ridderepiek en burgerliteratuur.

De korte hoofdstukjes, duidelijk en bevattelijk geschreven, worden begeleid met informatieve terzijdes en echt prachtige illustraties. Het is dan ook niet enkel een goed boek, maar ook een mooi boek, uitstekend als inleiding tot de wondere wereld van de mediëvistiek.

Eindoordeel:****1/2

Heldenangst - Gabriel Chevalier

In't kort: Jean Dartemont is 19 wanneer in 1914 de oorlog tussen Duitsland en Frankrijk uitbreekt. Net als zovele leeftijdsgenoten laat hij zich, vol enthousiasme, inlijven in het Franse leger. Wat volgt is een schokkend relaas van de 1ste Wereldoorlog, bekeken vanuit de loopgraven aan het front.

Mijn oordeel: Dartemont is eigenlijk een alias voor de auteur, die quasi autobiografisch het leven van een gewone soldaat in de frontlinie van de Groote Oorlog beschrijft. Chevalier gebnruikte die alias om het zo op fictie te laten lijken, anders zou hij zijn boek nooit gepubliceerd gektregen hebben wegens te schokkend en indruisend tegen de moraal van die tijd.

Chevalier beschrijft de indiensttreding, de opleiding, de eerste confrontatie met de 'echte oorlog', het leven als (licht-)gewonde in het ziekenhuis, en zijn terugkeer naar het front tot de wapenstilstand in 1918. En dat allemaal met groot oog voor detail, intelligent en meeslepend.

Het is echt een stomp in de mmag, gevolgd door een nog hardere stomp in diezelfde maag. Wanneer uiteindelijk een einde komt aan de waanzin, kan je niet anders dan begrijpen waar de kreet 'Nooit Meer Oorlog' op de IJzertoren vandaan komt. Brrr...

Eindoordeel: Iedereen zou dit boek verplicht moeten lezen, daarom *****.

Men with Balls - Drew Magary

In't kort: dit is een gids voor nieuwe topspelers in de diverse sportcompetities in de Verenigde Staten, die uitlegt waaraan ze zich kunnen verwachten in hun nieuwe leven als superstars. Je leert er oa hoe je kan uitvlooien of een stripper je echt ziet zitten of enkel uit is op je zuurverdiende dollars, hoe je moet reageren wanneer je net een game-winner hebt gescoord en hoe je je tegenstander kan pesten door zijn vaders dood ten berde te brengen.

Mijn oordeel: uit het voorgaande kan je al opmaken dat het allemaal niet serieus bedoeld is, en met de nodige ironie en tongue-in-cheek gelezen moet worden.

De auteur behandelt een heleboel onderwerpen, gaande van hoe je te gedragen in de kleedkamers over wat de nieuwe roem zal brengen tot wat te doen met al die centen.

Het is een knap geschreven boekje, al moet je er wel heel wat cuss-words bijnemen. Ik heb ook voor het eerst sinds erg lang opnieuw luidop gelachen met een hilarische passage over motivational speeches.

Enig minpuntje: na drie-kwart van het boek wordt het allemaal wat 'been there, done that', het wordt wat vermoeiend.

Nevertheless, a funny read.

Eindoordeel: ****

De Klassiekers - Benjo Maso, Dimitri Verhulst e.a.

In't kort:
Een verzamelbundel van columns en reportages uit wielertijdschrift "De Muur", allen met betrekking tot één van de échte wielerklassiekers (denk aan Milaan - San Remo, Ronde Van Vlaanderen, Parijs - Roubaix,  Luik - Bastenaken - Luik...)

Mijn oordeel:
Als klein manneke was ik verslingerd aan vele sporten (passief, jammer genoeg :-)) met wielrennen als absolute favoriet. Van Hooydonck die de Ronde wint, Criquillon die LBL weggeeft door een bijna surreële patstelling in de laatste meters van een ontsnapping: great.

De laatste jaren is het plezier er vanaf aan het gaan. Minder interesse sowieso en ook het gevoel dat alles nu veel meer berekend is, dat het geen echte prestaties meer zijn. Ach, het heet ouder worden. Alles was vroeger beter, je kent het wel.

Deze artikelen gaan vooral over de 'oude tijd', toen de klassiekers nog heroïsche strijdtonelen waren. Opnieuw: in de herinnering van ouwe rukkers zoals ik ;-). Niet elk artikel is even boeiend, maar ze zijn kort genoeg en het onderwerp voor wielerliefhebbers en ouwe rukkers alike interessant genoeg om de hele tijd te boeien. Ze belichten steeds een iets ander aspect van het wielerwereldje. Vooral Benjo Maso is daar goed in. Hij duikelt ook in dit boekje een vergeten held uit het verleden op waar ik anders nooit van gehoord zou hebben.
Eindoordeel:
***1/2 (min 1/2 omdat er ook een column van Smeets in staat ;-))

Moab is My Washpot - Stephen Fry

In't kort:
Stephen Fry neemt ons in deze autobiografie mee door voornamelijk zijn jeugd op de lagere en middelbare kostschool.

Mijn oordeel:
Stephen Fry is voor mij vooral bekend van de verschillende gedaantes die hij als Melchett in verschillende Blackadder reeksen vertolkte. Hij is ook bekend van QI en andere BBC programma's en als vertolker van Oscar Wilde.

Eerder ben ik al eens begonnen in een ander boek van hem "Making History" en was 'teleurgesteld' dat het niet beter was. Ik heb het trouwens niet uitgelezen. Dit had uik er toen over te melden: Stephen Fry is één van mijn TV helden (uit o.a. Blackadder) maar als schrijver kan hij me niet bekoren.
Toen ik het met een Engelse collega over schrijvers had, raadde hij aan dat ik dan deze autobiografie zou lezen.

En ja, het is wel onderhoudender dan "Making History". En ik leerde wat over hem dat ik niet wist (heeft een tijdje in de gevangenis doorgebracht). Zeer spectaculair is het echter niet. Het leest als andere boeken over jongetjes op het internaat. Deze keer was het wel leuk genoeg geschreven om het uit te lezen en bij tijden was het zelfs best ontroerend (vooral naar het einde toe). En als bekende figuur besluiten om het boek te laten eindigen voordat de weg naar die bekendheid is ingezet vind ik moedig.

En ja, het komt allemaal vrij narcissistisch over en een beetje pedant op z'n tijd, maar om je eigen biografie te schrijven moet je dat wel een beetje zijn, denk ik dan.
Eindoordeel:
Onderhoudend maar niet wereldschokkend.
***